اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,439
تعداد مقالات10,936
تعداد مشاهده مقاله3,710,337
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,022,478
مهدی نژاد, سید رضا. (1403). واکاوی دلایل و اهداف راهبردی هجرت مسلمانان به حبشه. مطالعات فلسفی کلامی, 4(7), 29-47.
سید رضا مهدی نژاد. "واکاوی دلایل و اهداف راهبردی هجرت مسلمانان به حبشه". مطالعات فلسفی کلامی, 4, 7, 1403, 29-47.
مهدی نژاد, سید رضا. (1403). 'واکاوی دلایل و اهداف راهبردی هجرت مسلمانان به حبشه', مطالعات فلسفی کلامی, 4(7), pp. 29-47.
مهدی نژاد, سید رضا. واکاوی دلایل و اهداف راهبردی هجرت مسلمانان به حبشه. مطالعات فلسفی کلامی, 1403; 4(7): 29-47.

واکاوی دلایل و اهداف راهبردی هجرت مسلمانان به حبشه

تاریخ اهل بیت علیهم السلام
دوره 4، شماره 7، اسفند 1403، صفحه 29-47    اصل مقاله (680.37 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
نویسنده
سید رضا مهدی نژاد*
استادیار گروه تاریخ تمدن اسلامی، مجتمع آموزش عالی تاریخ، سیره وتمدن اسلامی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران.
چکیده
چرایی هجرت گروهی از مسلمانان به حبشه در دوران دشوار اسلام در مکه، یکی از موضوعات مهم در تاریخ اسلام به‌شمار می‌رود که در منابع و پژوهش‌های تاریخی دلایلی چند برای آن بیان شده است. هدف نوشتار حاضر آن است که ضمن بررسی و واکاوی دلایل این هجرت، دلایل و اهداف راهبردی را که از اهمیت بیشتری برخوردارند و می‌تواند تبیین‌گر چرایی این هجرت راهبردی باشد، تبیین نماید. شیوه گردآوری داده‌ها در این نوشتار کتابخانه‌ای، با تأکید متون و منابع کهن و دست‌اول تاریخی و روش پژوهش نیز توصیفی- تحلیلی است. بنابر یافته‌های این نوشتار، اگرچه برخی از دلایل مطرح شده برای این هجرت، مانند رهایی مسلمانان از آزار مشرکان و حفظ ایمان و عدم ارتداد نومسلمانان از شهرت بیشتری در منابع تاریخی برخوردار است، به‌نظر می‌رسد ایجاد پایگاهی دیگر برای اسلام و تجمیع راهبری گروهی از مسلمانان در مکانی امن به‌منظور حفظ اساس اسلام، به‌مثابه یک‌تفکر راهبردی از سوی رسول خدا (ص) دلایل مهمتر و اهداف راهبردی برای این هجرت به‌شمار می‌رود که در ورای دلایل آشکار مورد نظر پیامبر(ص) بوده است. برخی دلایل دیگر مانند انگیزه‌های اقتصادی، نظامی و اختلافات عقیدتی میان مسلمانان نیز برخواسته از ذهنیت‌های خاص برخی مستشرقان بوده و شواهد و مستندات قابل دفاعی ندارد.
 
کلیدواژه‌ها
حبشه؛ هجرت؛ دلایل و اهداف هجرت به حبشه؛ حفظ اساس اسلام؛ ایجاد پایگاه استراتژیک؛ انتشار اسلام
مراجع
* قرآن کریم (1380). مترجم: مکارم شیرازی، ناصر. قم: دفتر مطالعات تاریخ و معارف اسلامی.

  1. ابن‌اثیر، ابوالحسن علی‌بن محمد (1385هـ.ق). الکامل فی التاریخ. بیروت: دارصادر.
  2. ابن‌اسحاق، محمد (1368). السیر و المغازی. محقق: زکار، سهیل. تهران: دفتر مطا‌لعا‌ت‌ تا‌ریخ‌ و معا‌رف‌ اسلامی‌.
  3. ابن‌جماعه، عزالدین (1426هـ.ق). المختصر الکبیر فی سیرة النبی. دراسة‌ و تحقیق: کرم‌ حلمی‌ فرحا‌ت‌. قاهره: الدار الثقافیه.
  4. ابن‌سعد، محمد (1410هـ.ق). الطبقات الکبری. محقق: محمد عبدالقادر عطا. بیروت: دارالکتب العلمیه.
  5. ابن‌فارس، محمد (2004). الهجره الی الحبشه؛ دراسه مقارنه للروایات. الریاض: دارالفیصل الثقافیه.
  6. ابن‌کثیر، اسماعیل‌بن عمر (1407هـ.ق). البدایه و النهایه. بیروت: دارالفکر.
  7. ابن‌خلدون، عبدالرحمن (1383). تاریخ ابن‌خلدون العبر. مترجم: عبدالمحمد آیتی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
  8. ابن‌هشام، عبدالملک (1412هـ.ق). السیره النبویه. بیروت: دارالمعرفه.
  9. آیتی، محمد ابراهیم (1369). تاریخ پیامبر اسلام. تهران: دانشگاه تهران.
  10. بلاذری، احمد‌بن یحیی (1417هـ.ق). انساب الاشراف. بیروت. دارالفکر.
  11. بیهقی، ابوبکر احمد‌بن حسین (1361). دلائل النبوة. مترجم: مهدوی دامغانی، اصغر. تهران. مرکز انتشارات علمی و فرهنگی.
  12. جعفریان، رسول (1383). سیره رسول خدا. قم: معارف اهل بیت.
  13. خامنه‌ای، سید علی (1367). بیاناتی به مناسبت ۲۸ صفر. 17/7/1367.
  14. روحانی، سعید (1382). تاریخ اسلام از جاهلیت تا رحلت رسول خدا. قم: نجم الهدی.
  15. زرگری‌نژاد، غلامحسین (1381). تاریخ تحلیلی اسلام. قم: نشرآیت عشق.
  16. زریاب‌خویی، عباس (1375). دراسه تحلیله فی السیره‌النبویه عصرها قبل الهجره. قم: الغدیر.
  17. صالح الشامی، محمد‌بن یوسف (1414هـ.ق). سبل الهدی و الرشاد فی سیره خیرالعباد. محقق: عادل احمد عبدالموجود.، و علی محمد معوض. بیروت: دارالکتب العلمیه.
  18. الصلابی، علی محمد (1429هـ.ق). السیرة النبویة عرض وقائع و تحلیل أحداث. بیروت: دارالمعرفه.
  19. طبری، محمد‌بن جریر (1375). تا‌ریخ‌ الرسل‌ و الملوک‌ (تاریخ طبری). مترجم: پاینده، ابوالقاسم. تهران: اساطیر.
  20. مطهری، مرتضی (1371). مجموعه آثار. تهران: صدرا.
  21. مقدسی، مطهربن طاهر (1417هـ.ق). البدء و التاریخ. بیروت: دارالکتب العلمیه.
  22. مقریزی، تقی الدین احمد‌بن علی (1420هـ.ق). إمتاع الأسماع بما للنبی من الأحوال و الأموال و الحفدة و المتاع. بیروت: دارالکتب العلمیه.
  23. مکارم شیرازی، ناصر (1374). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
  24. مهدوی چَرَمی، هادی.، روحی، علیرضا.، و مجتبوی، سید حسین (1400). واکاوی دیدگاه‌های مونتگومری وات درباره دلایل هجرت مسلمانان به حبشه. نشریه فقه و تاریخ تمدن، 3(17)، 31 - 41.
  25. وات، ویلیام مونتگومری (1344). محمد پیامبر و سیاستمدار. مترجم: اسماعیل‌زاده. تهران: کتابفروشی اسلامیه.
  26. یعقوبی، احمد‌بن ابی یعقوب (1379هـ.ق). تاریخ یعقوبی. بیروت: دارصادر.
 

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 149
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 94


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب