اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,424
تعداد مقالات10,779
تعداد مشاهده مقاله3,393,147
تعداد دریافت فایل اصل مقاله1,889,778
علیمردی, محمدمهدی, گوهری رفعت, مجید, افشارپور, مجتبی, آل طه, سید محمد حسین. (1403). تحلیل دلالت آیات 4 سوره حدید و 17 سوره انفال بر وحدت شخصی وجود؛ نقد و پاسخ به دیدگاه منتقدان. مطالعات فلسفی کلامی, 2(2), 81-104.
محمدمهدی علیمردی; مجید گوهری رفعت; مجتبی افشارپور; سید محمد حسین آل طه. "تحلیل دلالت آیات 4 سوره حدید و 17 سوره انفال بر وحدت شخصی وجود؛ نقد و پاسخ به دیدگاه منتقدان". مطالعات فلسفی کلامی, 2, 2, 1403, 81-104.
علیمردی, محمدمهدی, گوهری رفعت, مجید, افشارپور, مجتبی, آل طه, سید محمد حسین. (1403). 'تحلیل دلالت آیات 4 سوره حدید و 17 سوره انفال بر وحدت شخصی وجود؛ نقد و پاسخ به دیدگاه منتقدان', مطالعات فلسفی کلامی, 2(2), pp. 81-104.
علیمردی, محمدمهدی, گوهری رفعت, مجید, افشارپور, مجتبی, آل طه, سید محمد حسین. تحلیل دلالت آیات 4 سوره حدید و 17 سوره انفال بر وحدت شخصی وجود؛ نقد و پاسخ به دیدگاه منتقدان. مطالعات فلسفی کلامی, 1403; 2(2): 81-104.

تحلیل دلالت آیات 4 سوره حدید و 17 سوره انفال بر وحدت شخصی وجود؛ نقد و پاسخ به دیدگاه منتقدان

دو فصلنامه تخصصی حکمت وحیانی
دوره 2، شماره 2، اردیبهشت 1403، صفحه 81-104    اصل مقاله (2.5 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
نویسندگان
محمدمهدی علیمردی1؛ مجید گوهری رفعت2؛ مجتبی افشارپور3؛ سید محمد حسین آل طه4
1دانشیار دانشکده عرفان دانشگاه ادیان و مذاهب اسلامی قم
2استاد حوزه و دانشگاه و دکتری تصوف و عرفان اسلامی
3استادیار گروه کلام اسلامی مجتمع آموزش عالی حکمت و مطالعات ادیان
4رشته تصوف و عرفان اسلامی ، گروه عرفان، دانشکده ادیان و عرفان دانشگاه ادیان و مذاهب اسلامی
چکیده
آموزه «وحدت شخصی وجود» بیانگر این مطلب است که کل هستیِ عالم را یک وجود بسیط و بی‌نهات پُر کرده است و غیر از آن، وجودی در عالم تحقق ندارد. البته کثرت‌های به‌جز آن وجود شخصی را نیز انکار نکرده است، ولی آنها را بالعرض، به‌واسطه حیثیت‌های تقییدی نسبت به وجود مطلق، محقق می‌داند. عرفای الهی در مقام عرضه مشهود خود بر وحی الهی، آن را مخالف وحی نیافته‌ و برخی آیات مصحف الهی را دلیل تأیید شهود خود یافته‌اند. در نوشتار حاضر با روش توصیفی و تحلیلی، وجه دلالت آیات 4 سوره حدید و 17 سوره انفال به‌شیوه استظهار عقلایی، به‌منظور صحت این مدعا واکاوی شده است و به این نتیجه دست یافته که ظهور این آیات در آموزه وحدت شخصی وجود یا لوازم عقلی بیّن آن تأیید شده و به‌تبع آن ضعف منتقدان وحدت شخصی وجود در استفاده از این آیات که ناشی از پیش‌فرض‌های خاص آنها و اشکالات مبنایی و بنایی متعدد می‌باشد، آشکار می‌گردد.
کلیدواژه‌ها
وحدت شخصی وجود؛ معیت قیومیه؛ تمایز احاطی؛ حیثیت تقییدی؛ عرفان نظری؛ نقد فلسفی ـ تفسیری؛ ادله قرآنی
مراجع
  1. آملی، سیدحیدر؛ نقدالنقود فى معرفةالوجود (جامع‌الأسرار)؛ تهران: انتشارات علمى و فرهنگى وزارت فرهنگ و آموزش عالى، 1368.
  2. ابن‌بابویه (صدوق)، محمد‌بن‌على؛ التوحید؛ قم: مؤسسة النشرالإسلامی، 1398ق.
  3. ابن‌ترکه، صائن‌الدین علی؛ تمهیدالقواعد؛ تهران: انتشارات وزارت فرهنگ و آموزش عالی، 1360.
  4. ابن‌سینا، حسین‌بن‌عبداللّه؛ المباحثات؛ قم: نشر بیدار، 1371.
  5. ابن‌عربى، محی‌الدین؛ فصوص‌الحکم؛ قاهره: دار إحیاء الکتب‌العربیة، 1946م.
  6. افشارپور، مجتبی و محمدمهدی گرجیان عربی؛ «توحید افعالی انسانی، مَثَل اعلای توحید افعالی الهی در حکمت متعالیه»، پژوهش‌های فلسفی کلامی؛ ش94، زمستان 1401، ص53ـ74.
  7. امین، نصرت‏بیگم؛ تفسیر مخزن‌العرفان در علوم قرآن؛ [بی‌جا]: [بى‌نا]، 1362.
  8. امینی‌نژاد، علی؛ حکمت عرفانی؛ قم: انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیŠ، 1390.
  9. انصاری، جمال‌الدین ابن‌هشام؛ مغنی‌الأدیب؛ قم: نشر مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه، 1433ق.
  10. جندی، مؤیدالدین محمود؛ شرح فصوص‌الحکم؛ تصحیح و تعلیقه سیدجلال آشتیانی؛ قم: انتشارات بوستان کتاب، 1387.
  11. جوادی آملی، عبداللّه؛ عین نضاخ؛ ج3، قم: نشر اسراء، 1398.
  12. حسن‌زاده آملی، حسن؛ رساله أنه‌الحق؛ قم: ال‍ف‌.لام‌.م‍یم، 1383.
  13. حسن‌زاده آملى، حسن؛ هزار و یک نکته؛ چ5، تهران: مرکز نشر فرهنگى رجاء، 1365.
  14. حسین‌زاده، محمد؛ «حمل از دیدگاه آیت‌اللّه جوادی آملی با تکیه بر حمل عرفانی ظاهر و مظهر»، حکمت اسراء؛ ش23، بهار 1394، ص47ـ74.
  15. حسینی تهرانی، سیدمحمدحسین؛ توحید علمى و عینى در مکاتیب حکمى و عرفانى؛ چ2، مشهد: انتشارات علامه طباطبایىŠ، 1417ق.
  16. حسینی تهرانی، سیدمحمدحسین؛ معادشناسی؛ چ11، مشهد: انتشارات ملکوت نور قرآن، 1423ق.
  17. حسینی تهرانی، سیدمحمدحسین؛ مهر تابان؛ چ8، مشهد: انتشارات ملکوت نور قرآن، 1426ق.
  18. خمینى، سیدروح‏اللّه؛ تنقیح‌الأصول؛ تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینىŠ، 1418ق.
  19. خمینى، سیدروح‏اللّه؛ تهذیب‌الأصول؛ تقریر جعفر سبحانی تبریزی؛ تهران: انتشارات مؤسسة تنظیم و نشر آثار امام خمینىŠ، 1423ق.
  20. خمینى، سیدروح‏اللّه؛ تقریرات فلسفه امام خمینىŠ؛ تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینىŠ، 1381.
  21. راغب اصفهانی، حسین‌بن‌محمد؛ مفردات ألفاظ‌القرآن؛ ترجمه و تحقیق غلامرضا خسروی حسینی؛ چ2، قم: نشر مرتضوی، 1374.
  22. سلطان على‏شاه، سلطان محمد‌بن‌حیدر؛ بیان‌السعادة فی مقامات‌العبادة؛ چ2، بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، 1408ق.
  23. صدرالدین شیرازی، محمد‌بن‌ابراهیم؛ شرح اصول کافی؛ ج1، تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1383.
  24. صدرالدین شیرازى، محمد‌بن‌ابراهیم؛ الحکمةالمتعالیة فى‌الأسفار العقلیةالأربعة (با حاشیه علامه طباطبائى)؛ چ3، بیروت: دار إحیاء التراث‌العربی، 1981م.
  25. صدرالدین شیرازى، محمد‌بن‌ابراهیم؛ المشاعر؛ به‌اهتمام هانری کوربن؛ تهران: نشر طهوری، 1363.
  26. صابری، محمدعلی؛ «بررسی چهار دلیل مهم از ادله قرآنی وحدت شخصی وجود»، تحقیقات کلامی؛ ش39، زمستان 1401، ص49ـ68.
  27. صابری، محمدعلی؛ سرفاش (نقد ادله قرآنی و روایی وحدت وجود)؛ قم: انتشارات مکتبة الصدیقةالشهیده، 1400.
  28. طباطبایی، سیدمحمدحسین؛ تفسیرالمیزان؛ ترجمه محمدباقر موسوی همدانی؛ قم: نشر جامعه مدرسین حوزه علمیه، 1421ق.
  29. طباطبایى، سیدمحمدحسین؛ المیزان فی تفسیرالقرآن؛ چ2، بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، 1390ق.
  30. طباطبایى، سیدمحمدحسین؛ بدایةالحکمة؛ قم: جماعةالمدرسین فی‌الحوزة العلمیة بقم، 1414ق.
  31. فناری، شمس‌الدین محمدحمزه؛ مصباح‌الأنس بین‌المعقول والمشهود؛ بیروت: دارالکتب‌العلمیه‏،2010م.
  32. قیصری، داوود؛ شرح فصوص‌الحکم؛ تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375.
  33. قیصرى، داوود؛ رسائل قیصرى؛ چ2، تهران: مؤسسه پژوهشى حکمت و فلسفه، 1381.
  34. گرجیان عربی، محمدمهدی، عسگر دیرباز و محسن موحدی اصل؛ «بررسی میزان دلالت برخی آیات قرآن بر وحدت شخصی وجود»، انوار معرفت؛ ش20، بهار و تابستان 1400، ص75ـ88.
  35. هاشمى خویى، میرزاحبیب‌اللّه؛ منهاج‌البراعة فی شرح نهج‌البلاغة؛ چ4، ترجمه حسن حسن‌زاده آملى؛ تهران: مکتبةالإسلامیه، 1400ق.
  36. هندی، محسن؛ بررسی تقریرهای مختلف وحدت وجود؛ قم: نشر اعتقاد ما، 1398.
  37. یزدان‌پناه، سیداسداللّه؛ اصول و مبانی عرفان نظری؛ قم: انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیŠ، 1393.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 148
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 52


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب