اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات120
تعداد شماره‌ها1,387
تعداد مقالات10,504
تعداد مشاهده مقاله3,362,692
تعداد دریافت فایل اصل مقاله1,874,976
موسوی, سیدعیسی. (1403). بررسی عملکرد اقتصادی دولت سامانی در حوزه دانش. مطالعات فلسفی کلامی, 7(13), -.
سیدعیسی موسوی. "بررسی عملکرد اقتصادی دولت سامانی در حوزه دانش". مطالعات فلسفی کلامی, 7, 13, 1403, -.
موسوی, سیدعیسی. (1403). 'بررسی عملکرد اقتصادی دولت سامانی در حوزه دانش', مطالعات فلسفی کلامی, 7(13), pp. -.
موسوی, سیدعیسی. بررسی عملکرد اقتصادی دولت سامانی در حوزه دانش. مطالعات فلسفی کلامی, 1403; 7(13): -.

بررسی عملکرد اقتصادی دولت سامانی در حوزه دانش

مطالعات تاریخی امت اسلامی
دوره 7، شماره 13، فروردین 1403    اصل مقاله (550.93 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
نویسنده
سیدعیسی موسوی*
دکتری تاریخ معاصر جهان اسلام، گروه تاریخ تمدن اسلامی، مجتمع تاریخ سیره و تمدن اسلامی، جامعه المصطفی العالمیه، افغانستان
چکیده
بررسی عملکرد اقتصادی دولت سامانی در حوزه دانش، هدف پژوهش حاضر است. این مقاله درصدد است با روش توصیفى- تحلیلی و از طریق گردآوری اطلاعات، عملکرد اقتصادی سامانیان را در حوزه دانش تبیین نماید. دولت می‏تواند بنا به نیاز و اقتضائات خود، دانش را تولید یا گسترش یا رشد آن را متوقف کند، نظام یافته است. دست‌آورد پژوهش این است که سامانیان با حمایت مالی از عالمان در قالب معافیت‌های مالیاتی دانشمندان از خراج و مالیات و قرار دادن موقوفات برای طلاب در پیشرفت دانش‌های نقلی، قدم برداشته است. دیوان حِسبه سامانی، کارکردهای اقتصادی دانش‌های حساب و ریاضیات، نجوم و هیئت و جغرافیا، در گسترش فقه حکومتی وحقوق معاملات مؤثر بوده، اهتمام دولت سامانی به ایجاد یا توسعه جوامع، رباط‌ها و کتابخانه، به صورت عمده در گسترش دانش‌های نقلی و سپس دانش‌های عقلی مؤثر بود که در نتیجه فقه حنفی و شافعی پیروان زیادی در این قلمرو پیدا کرد و مدرسه مالکی به سبب عدم حمایت مالی سامانی متروک و منزوی شد.
کلیدواژه‌ها
دولت سامانی؛ عملکرد اقتصادی؛ نسبت دانش و قدرت
مراجع
  1. ابن ابی‌اُصیَبِعه، احمد بن قاسم، عیون الانباء فی‌طبقات الاطباء، قاهره: الهیئة المصریة العامة للکتاب، 2001 م.
  2. ابن اثیر، علی بن محمد، الکامل فی‌التاریخ، بیروت: دارصادر، 1385 ه-ق.
  3. ابن اثیر، علی بن محمد، اللباب فی تهذیب الأنساب، بیروت: دارصادر، بیتا.
  4. ابن الملقّن، سراج الدین ابوحفص عمر بن علی بن احمد المصری، العِقد المذهّب فی طبقات حمله المذهب، به کوشش ایمن نصر الازهری و سید مهنی، بیروت: دارالکتب العلمیه،1997 م.
  5. ابن حوقل، محمد بن حوقل، صوره الأرض، بیروت: دارصادر، 1938 م.
  6. ابن خلدون، عبدالرحمان بن محمد، مقدمه ابن خلدون، ترجمه محمدپروین گنابادی، تهران‌: علمی و فرهنگی، 1375 ه-ش.
  7. ابن طباطبا علوی اصفهانی، ابراهیم بن ناصر، مهاجران آل ابوطالب، ترجمه محمد رضا عطایی، مشهد: آستان قدس رضوی. بنیاد پژوهشهای اسلامى، 1372 ه-ش.
  8. اصطخرى، ابراهیم بن محمد، مسالک‌الممالک (لیدن)، بیروت: دار صادر، 1927 م.
  9. انبوبا، عادل، «تسبیع الدائرة»، حلب: مجلة تاریخ العلوم العربیة، ۱۹۷۷ م.
  10. بارتولد، واسیلی ولادیمیرویچ، ترکستان نامه، ترجمه محمدعلی کشاورز، تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1377 ه-ش.
  11. بغدادی، عبدالقاهر، الفرق بین الفِرَق، به تحقیق محمد محیى الدین عبدالحمید، بیروت: دارالمعرفة، بی‌تا.
  12. بیرونی، ابوریحان، الآثارالباقیه، تصحیح: ادوارد زاخاو، لایپزیگ: بی‌نا، ۱۹۲۳ م.
  13. بیهقی، محمد بن حسین، تاریخ بیهقی، علم، تهران، 1384.
  14. بیهقی، علی بن‌زید، تاریخ حکماءالاسلام، تصحیح: محمد کرد علی، دمشق: مطبعة الترقی، 1365 ه-ق.
  15. الثامری، احسان ذُنون، الحیاة العلمیة زمن السامانیین (التاریخ الثقافی لخراسان وبلاد ماوراءالنهرفی القرنین الثالث والرابع‌للهجرة)، بیروت: دار الطلیعة، 2001 م.
  16. ثعالبی، عبدالملک بن‌محمد، یتیمه‌الدهر، به کوشش محمدمحی‌الدین عبدالحمید، قاهره: بی‌نا، 1366 ه-ق.
  17. جیهانی، ابوالقاسم، اشکال العالم، ترجمه قدیم فارسی از علی عبدالسلام، تصحیح: فیروز منصوری، مشهد: آستان قدس رضوی، 1368 ه-ش.
  18. حاکم نیشابوری، محمد بن عبدالله، تاریخ نیشابور، محمد رضا شفیعی کدکنی، تهران: نشر آگاه، 1375 ه-ش.
  19. حسینی، سیدمحسن، کتابخانه‏های خراسان و ماوراءَالنهر قبل از هجوم مغول، مجموعه مقالات کنگره کتاب و کتابخانه در تمدن اسلامی، قم: آستان قدس رضوی، 1379 ه-ش.
  20. حلبی، علی اصغر، تاریخ تمدّن در اسلام، تهران: انتشارات اساطیر، 1372 ه-ش.
  21. خوارزمی، احمدبن یوسف، مفاتیح‌العلوم، ترجمه: حسین خدیوجم، تهران: علمی وفرهنگی، ۱۳۶۲ ه-ش.
  22. دریفوس، هیوبرت و رابینو، پل، (میشل فوکو، فراساختارگرایی و هرمنوتیک)، ترجمه: حسین بشیریه، تهران، نشر نی، ۱۳۷۹ ه-ش.
  23. ذهبی، محمد بن احمد، سیراَعلام النبلاء، به کوشش گروهی از محققان، بیروت: بی‌نا،1406 ق.
  24. راوندى، قطب الدین، سعید بن عبدالله، فقه القرآن، انتشارات کتابخانه آیت الله مرعشى نجفى قم، 1405 ه-ق.
  25. سبکی، عبدالوهاب بن علی، طبقات‌الشافعیّه الکبری، قاهره: بینا، 1396 ه-ق.
  26. سجادی، سیدجعفر، فرهنگ علوم فلسفی وکلامی، تهران: امیرکبیر، 1375 ه-ش.
  27. سزگین، فواد، تاریخ‌التراث العربی، قم: کتابخانه آیت الله العظمى مرعشى نجفى (ره)، 1412 ه-ق.
  28. سعیدان، احمد سلیم، علم الحساب العربی، عمان: بی‌نا، 1971 م.
  29. سمرقندی، ابونصر احمدبن احمد، رسوم‌القضات، تصحیح: محمد جاسم الحدیثی، بغداد: وزاره الثقافه والاعلام، 1985 م.
  30. سمعانی، عبدالکریم بن محمد، الانساب، تصحیح: عبدالرحمن معلمی‌یمانی، حیدرآباد دکن: بی‌نا، 1982.
  31. سوند دال، تاریخ کتاب: از کهنترین دوران تا عصر حاضر، مترجم: محمدعلى خاکسارى، آستان قدس رضوى، مشهد: بنیاد پژوهش‏هاى اسلامى، 1379 ه-ش.
  32. شامی، علم الفلک، الطبعه الاولی، بیروت: دارالفکر العربی، 1997 م.
  33. ش‍ع‍ر دوس‍ت‌، ع‍ل‍ی‌اص‍غ‍ر، سلیمانی، قهرمان، نامه آل سامان: تهران: مجمع علمی تمدن، تاریخ و فرهنگ سامانیان، 1378 ه-ش.
  34. شهیدثانى، زین‌الدین بن على، الروضه‌ا‌لبهیه فی شرح اللمعه الدمشقیه (المحشّى-کلانتر)، قم: داورى، 1410 ه-ق.
  35. طوسی، ابوجعفر محمدبن حسن، رجال الطوسی، تحقیق: جواد قیومی اصفهانی، قم: موسسه النشر الاسلامی، 1420 ه-ق.
  36. طوسی، خواجه نصیر، رساله امامت، تهران، ناشر: دانشگاه تهران، ۱۳۳۵ ه.ق.
  37. طه ندا، بخاری، مجله کلیه الآداب، شماره 19، اسکندریه: جامعه الاسکندریه، 1965 م.
  38. عبدالرحمن بدوی، تاریخ اندیشه‌های کلامی دراسلام، ترجمه: حسین صابری، مشهد: آستان قدس رضوی، 1374 ه-ش.
  39. عُتبی، محمدبن عبدالجبار، التاریخ الیمینی، مصر: بی‌نا، 1286 ه-ق.
  40. غزالی، امام محمد، میزان‌العمل، تصحیح سلیمان دنیا، ترجمه: علی اکبرکسمایی، تهران: سروش، 1373 ه-ش.
  41. غنیمه، عبدالرحمن، تاریخ دانشگاه‌های بزرگ اسلام، مترجم نورالله کسایی، تهران: نشریزدان،1372 ه-ش.
  42. فارابی، محمد بن محمد، اندیشه‌های اهل مدینه فاضله، ترجمه: سید جعفر سجادی، تهران، طهوری، 1361 ه-ش.
  43. قاضی‌خان، حسن بن منصوراوزجندی فرغانی، الفتاوی الهندیه، بیروت: دارالمعرفه،1393 ه-ق.
  44. قرشی، عبدالقادر، الجواهرالمضیئه فی‌طبقات‌الحنیفه، مصحح عبدالفتاح محمدحلو، مصر: بی‌نا،1413 ه-ق.
  45. کاشف الغطاء، شیخ جعفر، کشف الغطاء عن مبهمات شریعه الغراء، انتشارات مهدوی، اصفهان: بی‌تا.
  46. گردیزی، عبدالحی بن ضحاک، تاریخ گردیزی، تهران: دنیای کتاب، 1363 ه-ش.
  47. ماوردی، علی بن محمد، الاحکام السلطانیه، به کوشش احمد مبارک البغدادی، کویت: بی‌نا، 1409 ه-ق.
  48. ماوردی، علی بن‌محمد، الاقناع فی‌فقه‌الشافعی، به کوشش خضرمحمدخضر، تهران: احسان، 1393 ه-ش.
  49. ماوردی، علی بن‌محمد، الحاوی‌الکبیر، به کوشش علی محمدمعوض وعادل احمد، بیروت، بی‌نا، ۱۴۱۹ ه-ق.
  50. متز، آدام، الحضاره الاسلامیه فی‌القرن الرابع‌الهجری، ترجمه عبدالهادی ابوریده، قاهره: مکتب الخانجی/ بیروت: دارالکتاب العربی، 1967 م.
  51. مدرسی طباطبائی، حسین، زمین در فقه اسلامی، تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ۱۳۶۲ ه-ش.
  52. مصاحب، غلامحسین، جبر و مقابلۀ خیام به انضمام تاریخ علوم ریاضی از سه هزار سال قبل از میلاد تا زمان خیام، تهران: بی‌نا، ۱۳۱۷ ه-ش.
  53. مقدسى، محمد بن أحمد، أحسن التقاسیم فى معرفة الأقالیم، القاهرة: مکتبة مدبولى، 1411 ه-ق.
  54. منتظرالقائم، اصغر- خزائیلی نجف آبادی، محمدباقر، نقد و بررسی طبقه‏بندی علوم در تمدن اسلامی با تأکید بر نقش ایرانیان (قرن های سوم تا یازدهم هجری)، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، 1395 ه-ش.
  55. منزوى، احمد، فهرستواره کتاب‌هاى فارسى، تهران: مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، 1382 ه-ش.
  56. میهنی، محمدبن عبدالخالق، دستور دبیری، تصحیح عدنان صادق ارزی، آنکارا: نشر آنقره، 1962 م.
  57. نجاشی، احمد، رجال، به کوشش محمد جواد نایینی، بیروت: بی‌نا، 1408 ه-ق.
  58. نرشخی، محمدبن جعفر، تاریخ بخارا، به کوشش محمدتقی رضوی، تهران: بی‌نا،1351 ه-ش.
  59. نسفی، نجم‌الدین، القندفی ذکرعلماءسمرقند، تحقیق: یوسف الهادی، تهران: میراث مکتوب، 1378 ه-ش.
  60. همایون فرخ، رکن الدین، مقاله تاریخچه کتاب وکتابخانه در ایران، نشریه هنر و مردم،1347 ه-ش.
  61. یورگنسن، ماریان و لوئیز فیلیپش، نظریه و روش در تحلیل گفتمان، ترجمه هادی جلیلی، تهران، نشر نی، 1391 ه-ش.
  62. یاقوت حموى، یاقوت بن عبدالله، معجم البلدان، بیروت: دار صادر، 1995 م.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 13
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 6


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب