اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,436
تعداد مقالات10,877
تعداد مشاهده مقاله3,541,063
تعداد دریافت فایل اصل مقاله1,946,682
فرهودی, فائزه. (1404). تکنیک‌های رسانه‌ای قرآن‌کریم: مورد مطالعه تکنیک قصه‌گویی. مطالعات فلسفی کلامی, 19(37), 189-228. doi: 10.22034/qve.2026.19654.1774
فائزه فرهودی. "تکنیک‌های رسانه‌ای قرآن‌کریم: مورد مطالعه تکنیک قصه‌گویی". مطالعات فلسفی کلامی, 19, 37, 1404, 189-228. doi: 10.22034/qve.2026.19654.1774
فرهودی, فائزه. (1404). 'تکنیک‌های رسانه‌ای قرآن‌کریم: مورد مطالعه تکنیک قصه‌گویی', مطالعات فلسفی کلامی, 19(37), pp. 189-228. doi: 10.22034/qve.2026.19654.1774
فرهودی, فائزه. تکنیک‌های رسانه‌ای قرآن‌کریم: مورد مطالعه تکنیک قصه‌گویی. مطالعات فلسفی کلامی, 1404; 19(37): 189-228. doi: 10.22034/qve.2026.19654.1774

تکنیک‌های رسانه‌ای قرآن‌کریم: مورد مطالعه تکنیک قصه‌گویی

قرآن و علم
دوره 19، شماره 37، دی 1404، صفحه 189-228    اصل مقاله (856.21 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/qve.2026.19654.1774
نویسنده
فائزه فرهودی*
نویسنده مسئول، استادیار گروه مدیریت، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران،
چکیده
هدف: بررسی تکنیک‌های رسانه‌ای قرآن و مقایسه آن با تکنیک های رسانه ای است که توسط اندیشمندان ارائه شده و تاکید بر قصه‌گویی و تحلیل محتوای مضامین داستان های قرآن است.
روش: کیفی با روش تحلیل محتوای کمی انجام شده و جامعه آماری با روش کل شماری، تمام 114 سوره قرآن بررسی شده تا تکنیک های به کار رفته بر اساس نظریه‌های رسانه ارزیابی شود. روش انجام پژوهش به این صورت بود که با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای و نرم افزار جامع‌التفاسیر و دانشنامه موضوعی قرآن کریم، تمامی داستان ها مشخص شد و مضامین، و تکنیک‌های قصه‌گویی بررسی شد و مشخص شد که این قصه‌ها در کدام سوره‌ها و به چه میزان به آنها پرداخته شده است.
یافته‌ها: معارف الهی از جمله دعوت به یگانه‌پرستی و پرهیز از شرک؛ معاد ؛ احکام عبادی؛ و مصادیق بخشش خداوند، از رهگذر تکنیک‌های قصه‌گویی متناسب با درک بشر ابلاغ شده است. از بین 208داستان، داستان حضرت ابراهیم در 22سوره و 153 آیه بیان شده که بیشترین میزان تمرکز به یک داستان در قرآن است. "ساختار روایی اپیزودیک"  با فراوانی 462 آیه در رتبه اول، "مبهم گویی" با فراوانی 394 آیه در رتبه دوم و "ساختار اوجگاهی و دراماتیک" با فراوانی 349 آیه در رتبه سوم پرتکرارترین تکنیک‌های قصه‌گویی در قرآن‌کریم قرار گرفته اند.
نتیجه گیری: قرآن به عنوان الگوی مطلوب و مکتوب‌رسانه‌ای در دسترس انسان قرارگرفته و مدیران رسانه‌ای به ویژه رسانه‌هایی که با طیف گسترده‌ای از مخاطبان در ارتباط هستند می‌توانند از قرآن به عنوان الگوی رسانه‌ای مطلوب بهره بگیرند
کلیدواژه‌ها
اقناع؛ تکنیک‌های رسانه‌؛ قرآن‌؛ قصه‌گویی؛ مبهم‌گویی؛ مضامین داستانی
مراجع
  1. ابن‌کثیر، اسماعیل بن عمر، «تفسیر القرآن العظیم»، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۹ جلد، از تفاسیر اهل سنت، ۱۴۱۹ق.
  2. ابن‌عربی، محمدبن علی، «فصوص الحکم»، برگردان متن و توضیح و تحلیل محمدعلی موحد و صمد موحد، تهران: نشر کارنامه، چاپ هشتم، ۱۳۹۸.
  3. اسدی، علی، «کارکردشناسی تکرار قصه‌های قرآن با تاکید بر همبستگی آیات سوره‌ها در هدف (مطالعه موردی قصه قوم ثمود)»، فصلنامه پژوهش‌های قرآنی 24 (3): 101-126، ۱۳۹۸.
  4. اوستین، «نظریه افعال الکلام العامه: کیف ننجز الاشیاء بالکلام»، ترجمه عبدالقادر قینینی، افریقیا الشرق: الدار البیضاء، ۱۹۹۱م
  5. آرام، احمد، «مطالعات بلاغی قرآن»، تهران: نشر فلش، چاپ اول، ۱۳۸۵.
  6. جمعی از نویسندگان، «فرهنگ نامه علوم قرآنی»، ویرایش محمد خیری، فاطمه رجبی و محمدباقر انصاری، چاپ اول، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، ۱۳۹۴.
  7. جوادی آملی، عبدالله، «تفسیر موضوعی قرآن کریم»، چاپ ششم، قم: اسراء، ۱۳۹۳.
  8. جولایی، احمد؛ نوردریایی، احمد، «قابلیت‌های دراماتیک قصص قرآنی»، مطالعات سبک‌شناختی قرآن کریم 3 (1): 32-43، ۱۳۹۸.
  9. حمام، بلقاسم، «البلاغه العربیه و آلیه الحجه»، مجله الاثر، دوریه آکادیمیه محکمه، تصدر عن کلیه‌الادب و اللغات، الجزایر 4، ۲۰۰۵م.
  10. خلیلی‌ثمرین، محمدمهدی؛ یوسف‌پور، احمد؛ شیرزاده‌شربیانی، علی؛ و میرزایی، محمدرضا، «جایگاه رسانه در قرآن و روایات»، مقاله ارائه شده در سومین کنفرانس بین‌المللی علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در تهران، مرکز توانمندسازی مهارت‌های فرهنگی و اجتماعی جامعه، ۱۳۹۶.
  11. شاه عبدالعظیم، حسین، «تفسیر اثنی عشری»، ۱۴ ج، چاپ اول، تطبیق و بازخوانی فاطمه محمدی، تهران: نشر آذرنیا، ۱۳۹۳.
  12. شجاع‌پوریان، ولی‌الله، «تاملی بر شاخصه‌های قصه در قرآن»، ادب عربی 5 (2)، 113-134، https://doi، org/10، 22059/jalit.2014.50260. . ، ۱۳۹۲.
  13. صلواتیان، سیاوش و ارژنگ، محمد، «هویت برند در سازمان‌های رسانه‌ای»، مدیریت رسانه 20: 7-16، ۱۳۹۵.
  14. طاهری‌پور، زهرا، «اقناع مخاطب در قرآن پیرامون مساله معاد»، پژوهش‌نامه قرآن و حدیث 21: 65-82، ۱۳۹۶.
  15. طباطبایی، محمدحسین، «المیزان فی تفسیر القرآن»، جلد 3 و 4، بیروت: دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۵۲.
  16. طبرسی، فضل بن حسن، «مجمع البیان فی تفسیر القرآن»، ویرایش فضل‌الله یزدی طباطبایی و هاشم رسولی محلاتی، تهران: ناصرخسرو، چاپ اول، ۱۳۶۷.
  17. طوسی، محمدبن حسن، «التبیان فی تفسیر القرآن»، ۳۰ ج، چاپ اول، قم: موسسة آل‌البیت علیهم‌السلام لاحیا التراث، ۱۳۸۹.
  18. عابدالجابری، محمد، «رهیافتی به قرآن کریم در تعریف قرآن»، ترجمه محسن آرمین، تهران: نشر نی، چاپ اول، ۱۳۹۳.
  19. عیسی‌زاده، عیسی، «قرآن و شاخص‌های اخلاقی مدیریت‌رسانه»، اخلاق 10 (39): 67-85، ۱۳۹۹.
  20. فتاحی‌سده، فاطمه، «بررسی شیوه‌های قصه‌پردازی و عناصر داستانی قصه حضرت لوط (ع) در قرآن کریم»، فصلنامه مطالعات ادبی متون اسلامی 5 (3): 135-151، ۱۳۹۹.
  21. فخررازی، محمدبن عمر، «تفسیر کبیر مفاتیح الغیب»، ترجمه علی‌اصغر حلبی، چاپ سوم، تهران: اساطیر، ۱۳۸۶.
  22. فرج‌اللهی، فرج‌الله، «تفسیر و قصه‌های قرآن: سرگذشت علم تفسیر»، مکتب اسلام 7، ۱۳۸۰.
  23. فیض کاشانی، محمدبن شاه مرتضی، «تفسیر صافی»، ترجمه محمدباقر سبحانی ساعدی خراسانی، تهران: صفا، ۱۳۶۴.
  24. قرائتی، محسن، «تفسیر قرآن کریم؛ آیات برگزیده»، قم: نشر معارف، ۱۳۹۹.
  25. کاظمیان، زیبا؛ نادرعلی، عادل؛ حاجی‌عبدالباقی، مریم؛ و اکبری‌راد، طیبه، «بررسی و تحلیل قصه حضرت آدم (ع) در قرآن با رویکرد به نظریه رمزگان‌های پنجگانه رولان بارت و آراء مفسران شیعی»، پژوهش‌های ادبی-قرآنی 8 (3): 165-190، ۱۳۹۹.
  26. مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی، «بحار الانوار»، چاپ چهارم، تهران: المکتبه الاسلامیه، ۱۳۸۴.
  27. محب‌زاده، زینب؛ امام‌جمعه، محمدرضا؛ عصاره، علیرضا؛ و حمیدی، فریده، «شناسایی و تبیین مفهوم سواد رسانه‌ای و اهداف تربیتی مربوطه با تاکید بر قرآن کریم»، فصلنامه مسائل کاربردی تعلیم و تربیت اسلامی 4 (4): 167-198، ۱۳۹۸.
  28. مکارم شیرازی، ناصر، «پیام قرآن: روش تازه‌ای در تفسیر موضوعی قرآن: معاد در قرآن مجید»، ج 5، تهران: انتشارات امام علی، ۱۳۷۵.
  29. مکارم شیرازی، ناصر، «پیام قرآن: روش تازه‌ای در تفسیر موضوعی قرآن: معاد در قرآن مجید»، ج 9، تهران: دارالکتب‌الاسلامیه، ۱۳۸۶.
  30. مکارم شیرازی، ناصر، «تفسیر نمونه»، جلد 3 و 23، تهران: دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۵۳.
  31. مک‌کوایل، دنیس، «درآمدی بر نظریه ارتباطات جمعی»، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها، ۲۰۰۶.
  32. میرباقری، محسن، «درس معاد؛ دوره‌ی عقائد قرآنی از سری دوره‌های نور معرفت»، قم: انتشارات قدس، ۱۳۹۵.
  33. میرزایی، محمدعلی، «قرآن در ابعاد رسانه و مدل پیام‌رسانی اعجاز رسانه‌ای دارد؛ ضرورت فرهنگ‌زدایی از تفسیر قرآن»، خبرگزاری بین‌المللی قرآن (ایکنا)، https://iqna.ir/fa/news/387414 ، ۱۳۹۸.
  34. هادیلو، بهمن؛ امیدوار، احمد؛ و غلامی‌یولقون‌آقاج، علی حسین، «استراتژی زبانی قرآن‌کریم در اقناع مخاطب (مطالعه موردی اسلوب مقابله)»، پژوهش‌های زبان‌شناختی قرآن 10 (1): 103-120، ۱۴۰۰.
  35. همامی، عباس و نقوی، مجدت، «بازنگری قصه خلقت آدم در قرآن و تورات با تاکید بر سبک‌های داستان‌گویی»، فصلنامه پژوهش دینی 14 (29): 53-76، ۱۳۹۳.
  36. یحیایی‌ایله‌ای، احمد، «جامعه‌شناسی تبلیغات»، تهران: جاجرمی، ۱۳۸۹.
 

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 68
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 43


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب