اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,424
تعداد مقالات10,779
تعداد مشاهده مقاله3,392,277
تعداد دریافت فایل اصل مقاله1,889,233
خاوری, فاطمه. (1404). بررسی آرایه های ادبی و فنون بلاغی سوره الرحمن با تأکید بر تناسب واژگانی. مطالعات فلسفی کلامی, 6(9), 9-28.
فاطمه خاوری. "بررسی آرایه های ادبی و فنون بلاغی سوره الرحمن با تأکید بر تناسب واژگانی". مطالعات فلسفی کلامی, 6, 9, 1404, 9-28.
خاوری, فاطمه. (1404). 'بررسی آرایه های ادبی و فنون بلاغی سوره الرحمن با تأکید بر تناسب واژگانی', مطالعات فلسفی کلامی, 6(9), pp. 9-28.
خاوری, فاطمه. بررسی آرایه های ادبی و فنون بلاغی سوره الرحمن با تأکید بر تناسب واژگانی. مطالعات فلسفی کلامی, 1404; 6(9): 9-28.

بررسی آرایه های ادبی و فنون بلاغی سوره الرحمن با تأکید بر تناسب واژگانی

پژوهش های زبان عربی
دوره 6، شماره 9، 1404، صفحه 9-28
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
نویسنده
فاطمه خاوری
دانش پژوه مقطع کارشناسی ارشد مترجمی زبان عربی، ‌از کشور پاکستان، ‌مجتمع آموزش عالی بنتالهدی، ‌جامعهالمصطفی العالمیه، ‌قم، ‌ایران.
چکیده
قرآن کریم برنامه ‌حیات بخش انسان و وسیله ارتباط با خداوند متعال است که در بالاترین درجه فصاحت و بلاغت قرار دارد و سبب جذب مخاطب و تأثیر آیات قرآن بر او می‌شود. سوره الرحمن به سبب زیبایی‌های ظاهری، معنوی و بیانی، از لحاظ آرایه‌ها و فنون ادبی مورد بررسی قرارگرفته است؛ چراکه که این کار در سهولت درک معنای سوره، دست‌یافتن به هدف نزول آن و تعمیق ارتباط انسان با مبدأ جهان هستی مؤثر است. در پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی، علت وجود آرایه تکرار در این سوره، تأثیر آرایه‌هایی همچون مقابله و فاصله در معنا و مفهوم، مؤلفه‌های تناسب واژگانی این سوره، شیوه‌های رستاخیز کلمات یا متن بررسی شد. نتایج نشان داد این سوره دربردارنده آرایه‌هایی همچون استعاره، مجاز، کنایه، حس‌آمیزی، تشخیص، ایجاز و حذف است. مهم‌ترین دلیل تکرار، اهدافی مانند یادآوری و به چالش کشیدن إنس و جن است. برترین تناسب در این سوره، واژه‌های مُثنی مختوم به «ان» که آهنگی زیبا را طنین‌انداز کرده، افزون برآن واژه‌های غیر مثنی منتهی به «ان» هم با ایجاد فضای تثنیه در تار و پود آیات، آهنگی گوش‌نواز را به روح شنونده ارزانی می‌کند. همچنین تلفیق دو صنعت مقابله و فاصله که زیبایی دو چندانی به تلاوت سوره بخشیده است.
 
کلیدواژه‌ها
آرایه‌های ادبی قرآن؛ فنون بلاغی؛ سوره الرحمن
مراجع
* قرآن کریم (1373). مترجم: مکارم شیرازی، ناصر. قم: دارالقرآن الکریم.

  1. ابن عاشور، محمدالطاهر (1984). تفسیر التحریر و التنویر. تونس: دارالتونسیه.
  2. ابوادیب، کمال (1394). صورخیال درنظریه جرجانی. مترجم: سجودی، فرزان. تهران: نشر علم.
  3. آلوسی، محمود (1421). روح المعانی فی تفسیرالقرآن العظیم. بیروت: انتشارات دارالاحیاء التراث العربی.
  4. بدوی، احمد (2005). من بلاغه القرآن. قاهره: نهضۀ مصر.
  5. جرجانی عبدالقاهربن عبدالرحمن (2001). دلائل الاعجازفی علم المعانی. محقق: عبدالحمید هنداوی. بیروت: دارالکتب العلمیه.
  6. جمعه، حسین (2005). التقابل الجمالی فی النص القرآنی. دمشق: دارالنمیر.
  7. الخراط، احمد محم، (1391). تأملات فی اسلوب التکرار القرآنی فی ضوء سورۀ الرحمن. نشریه العتیق، 1(2)، 123-130.
  8. رحمتی، طیبه.، و قیطوری، عامر (1400). بررسی ساختار وجه سوره الرحمن براساس نظریه نقشی نظام مند هلیدی. نشریه پژوهش‌های زبان‌شناختی قرآن. 10(1)، 121-133.
  9. رضایی اصفهانی، محمدعلی (1381). پژوهشی در اعجاز علمی قرآن. رشت: کتاب مبین.
  10. روحانی، مسعود.، و فیاضی، محمد (1388). سهراب سپهری اندیشه‌ای عادت ستیز شعری هنجارگریز. فصلنامه پژوهش‌های ادبی، 6(23)، 91- 126.
  11. زمخشری، محمودبن عمر (1418). الکشّاف. محقق: عادل احمدعبدالموجود.، و علی محمد معوض. ریاض: مکتبه العبیکان.
  12. زوبعی، طالب محمد اسماعیل (1996م). من أسالیب التعبیر القرآنی. بیروت: دارالنهضه العربیه.
  13. سلاجقه، پروین (1389). نقد نوین در حیطه شعر. تهران: انتشارات مروارید.
  14. سیوطی، جلال الدین (2001). الاتقان فی علوم القرآن. محقق: فوّاز احمد زمرلی. بیروت: دارالکتاب العربی.
  15. شفیعی کدکنی، محمدرضا (1372). صورخیال. تهران: انتشارات آگاه.
  16. شفیعی کدکنی، محمدرضا (1385). موسیقی شعر. تهران: انتشارات آگاه.
  17. شفیعی کدکنی، محمدرضا (1391). رستاخیز کلمات. تهران: انتشارات سخن.
  18. صافی، محمود (1418). الجدول فی اعراب القرآن. دمشق: انتشارات دارالرشید.
  19. صفوی، کوروش (1383). از زبان شناسی به ادبیات2. تهران: انتشارات سوره مهر.
  20. طباطبایی، محمدحسین (1375). المیزان فی تفسیر القرآن. تهران: انتشارات امیرکبیر.
  21. طبرسی، علی بن حسن (1385). مشکوه الانوار. نجف: کتابخانه حیدریه.
  22. عبدالقادر، حسین (1405). القرآن و الصور البیانیه. بیروت: عالم الکتاب.
  23. قرشی، علی‌اکبر (1372). قاموس قرآن. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
  24. محمود، یاسین (1418). من الروائع البدیع. دبی: دارالفکرالعربی.
  25. مختارعمر، احمد (1997). لغه القرآن دراسه توثیقیه فنیه. کویت: مؤسسه الکویت للتقدم العلمی.
  26. مدرسی، محمدتقی (1377). تفسیر هدایت. مترجم: آرام، احمد. مشهد: بنیاد پژوهش‌های اسلامی.
  27. میر، مستنصر (1388). فنون و صنایع ادبی در قرآن. مجله پژوهش‌های قرآنی، 3(59 ـ 60)، 85 ـ 102.
  28. الهی قمشه‌ای، حسین (1377). مقالات. تهران: نشر روزنه.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 1


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب