اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,436
تعداد مقالات10,878
تعداد مشاهده مقاله3,532,429
تعداد دریافت فایل اصل مقاله1,940,218
مهدوی فرد, امیرعباس, مرادی, محمد. (1405). امکان تحقق عقلانیت مسئولانه: مطالعه تحلیلی _ تطبیقی عقل گرایی حداکثری و عقل گرایی اعتدالی. مطالعات فلسفی کلامی, (), -. doi: 10.22034/pke.2026.23969.2096
امیرعباس مهدوی فرد; محمد مرادی. "امکان تحقق عقلانیت مسئولانه: مطالعه تحلیلی _ تطبیقی عقل گرایی حداکثری و عقل گرایی اعتدالی". مطالعات فلسفی کلامی, , , 1405, -. doi: 10.22034/pke.2026.23969.2096
مهدوی فرد, امیرعباس, مرادی, محمد. (1405). 'امکان تحقق عقلانیت مسئولانه: مطالعه تحلیلی _ تطبیقی عقل گرایی حداکثری و عقل گرایی اعتدالی', مطالعات فلسفی کلامی, (), pp. -. doi: 10.22034/pke.2026.23969.2096
مهدوی فرد, امیرعباس, مرادی, محمد. امکان تحقق عقلانیت مسئولانه: مطالعه تحلیلی _ تطبیقی عقل گرایی حداکثری و عقل گرایی اعتدالی. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; (): -. doi: 10.22034/pke.2026.23969.2096

امکان تحقق عقلانیت مسئولانه: مطالعه تحلیلی _ تطبیقی عقل گرایی حداکثری و عقل گرایی اعتدالی

پژوهشنامه کلام
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 01 دی 1405    اصل مقاله (900.61 K)
نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/pke.2026.23969.2096
نویسندگان
امیرعباس مهدوی فرد* 1؛ محمد مرادی2
1عضو هیات علمی دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه قم.
2دانشجوی دکتری مدرسی مبانی نظری اسلام ، دانشگاه قم ، قم، ایران.
چکیده
نسبت عقل و دین از بنیادی‌ترین مسائل در حوزه فلسفه دین و مسائل کلام جدید است که محل تضارب آراء اندیشمندان گردیده است. پژوهش حاضر با اتخاذ روش توصیفی‌ـ‌تحلیلی و با رویکردی انتقادی، به واکاوی مقایسه‌ای دو پارادایم «عقل‌گرایی حداکثری» و «عقل‌گرایی اعتدالی» می‌پردازد. عقل‌گرایی حداکثری بر ضرورت اقامه برهان فلسفی برای تمامی باورهای دینی تأکید می‌ورزد، در حالی که عقل‌گرایی اعتدالی با تصریح بر محدودیت‌های ذاتی عقل، برای عقل سلیم و باورهای پایه جایگاهی ویژه قائل است. این نوشتار فراتر از توصیف‌های رایج، به تحلیل مبانی هستی‌شناختی، کارکردهای هرمنوتیکی و پیامدهای الهیاتی این دو رویکرد در مواجهه با چالش‌هایی نظیر تکثرگرایی و مدرنیته ورود کرده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که عقل‌گرایی حداکثری علی‌رغم استحکام در دفاع برهانی، در ساحت اقناع عمومی و تعامل با نصوص با چالش مواجه است؛ در مقابل، عقل‌گرایی اعتدالی ضمن پیوند مؤثر با زیست مؤمنانه، در پاسخ‌گویی به نقدهای معرفتیِ پیچیده نیازمند بازسازی است. در نهایت، این تحقیق با نقد نظام‌مند هر دو رویکرد، مدلی تلفیقی تحت عنوان «عقلانیت مسئولانه» پیشنهاد می‌کند که هم‌زمان واجد استحکام منطقی و قابلیتِ پذیرش در ساحتِ ایمانِ شهودی باشد.
کلیدواژه‌ها
عقل‌گرایی حداکثری؛ عقل‌گرایی اعتدالی؛ فلسفه دین؛ باورهای پایه؛ مدل تلفیقی
مراجع
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 27
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 19


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب