اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,503
تعداد مقالات11,452
تعداد مشاهده مقاله4,163,313
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,330,109
سعیدیان جزی, مریم. (1405). تحلیل انتقادی اصطلاح بیعة‌النساء در تاریخ‌نگاری اسلامی؛ از بیعت عقبه اول تا فتح مکه. مطالعات فلسفی کلامی, (), -. doi: 10.22034/skh.2026.22882.1690
مریم سعیدیان جزی. "تحلیل انتقادی اصطلاح بیعة‌النساء در تاریخ‌نگاری اسلامی؛ از بیعت عقبه اول تا فتح مکه". مطالعات فلسفی کلامی, , , 1405, -. doi: 10.22034/skh.2026.22882.1690
سعیدیان جزی, مریم. (1405). 'تحلیل انتقادی اصطلاح بیعة‌النساء در تاریخ‌نگاری اسلامی؛ از بیعت عقبه اول تا فتح مکه', مطالعات فلسفی کلامی, (), pp. -. doi: 10.22034/skh.2026.22882.1690
سعیدیان جزی, مریم. تحلیل انتقادی اصطلاح بیعة‌النساء در تاریخ‌نگاری اسلامی؛ از بیعت عقبه اول تا فتح مکه. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; (): -. doi: 10.22034/skh.2026.22882.1690

تحلیل انتقادی اصطلاح بیعة‌النساء در تاریخ‌نگاری اسلامی؛ از بیعت عقبه اول تا فتح مکه

سخن تاریخ
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 19 مرداد 1405
نوع مقاله: علمی پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/skh.2026.22882.1690
نویسنده
مریم سعیدیان جزی*
دانشیار دانشگاه اصفهان، گروه معارف اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اهل بیت علیهم السلام، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
چکیده
اصطلاح بیعة‌النساء در منابع نخستین سیره، به طور مشخص به بیعت زنان پس از فتح مکه اختصاص یافته است. با این حال، در بخش قابل توجهی از متون تاریخی و برخی پژوهش‌های معاصر، این مفهوم به بیعت عقبه اول نیز تعمیم داده شده است. پژوهش حاضر با به کار گیری رویکرد توصیفی و تحلیلی براساس منابع معتبر سیره و تاریخ نگاری اسلامی، به واکاوی این مسئله و علل تاریخی این کاربرد دوگانه می‌پردازد. پرسش محوری این است که چرا اصطلاحی که اساسا برای بیعت زنان در فتح مکه تعریف شده است، به واقعه ای نسبت داده می‌شود که مستندات تاریخی حاکی از عدم حضور زنان در آن است؟ فرضیه پژوهش بر این است که به کارگیری این اصطلاح درمورد بیعت عقبه اول، بازتابی از گرایش روش شناختی مورخان به برجسته سازی نقش آفرینی زنان در تاریخ صدر اسلام و تلاش آنها برای برقراری پیوند معنایی میان روایات تاریخی و مضمون قرآنی آیه 12 سوره ممتحنه است. نتایج بررسی نشان داد که مورخان، با تمرکز بر شباهت‌های محتوایی و اخلاقی میان این دو بیعت و تا حدی غفلت از تفاوت‌های بنیادین ساختاری و زمانی، سعی داشتند بر ماهیت غیرنظامی و اخلاقی بیعت عقبه اول تأکید کنند. از این منظر، تفکیک دقیق‌ اصطلاحات تاریخی، به ویژه متمایز ساختن بیعةالنساء از بیعت عقبه اول، برای فهم صحیح جایگاه تاریخی زنان و روند تحولات سیاسی - اجتماعی صدر اسلام ضروری است.
کلیدواژه‌ها
بیعة‌النساء؛ تاریخ‌نگاری اسلامی؛ عقبه اول؛ فتح مکه؛ نقش زنان
مراجع
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 2,423


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب