اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,503
تعداد مقالات11,452
تعداد مشاهده مقاله4,158,832
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,326,034
جودوی, امیر, شهبازی, سامیه, حیدری مزرعه آخوند, محمد علی. (1405). بررسی اختلاف قرائات در «سَلامٌ عَلى‏ ال‏یاسِین‏» (صافات:130) با تکیه بر نظریه لفافه‌های قرآنی استاد محمد حسین برومند. مطالعات فلسفی کلامی, 14(26), 225-264. doi: 10.22034/qer.2026.21036.1287
امیر جودوی; سامیه شهبازی; محمد علی حیدری مزرعه آخوند. "بررسی اختلاف قرائات در «سَلامٌ عَلى‏ ال‏یاسِین‏» (صافات:130) با تکیه بر نظریه لفافه‌های قرآنی استاد محمد حسین برومند". مطالعات فلسفی کلامی, 14, 26, 1405, 225-264. doi: 10.22034/qer.2026.21036.1287
جودوی, امیر, شهبازی, سامیه, حیدری مزرعه آخوند, محمد علی. (1405). 'بررسی اختلاف قرائات در «سَلامٌ عَلى‏ ال‏یاسِین‏» (صافات:130) با تکیه بر نظریه لفافه‌های قرآنی استاد محمد حسین برومند', مطالعات فلسفی کلامی, 14(26), pp. 225-264. doi: 10.22034/qer.2026.21036.1287
جودوی, امیر, شهبازی, سامیه, حیدری مزرعه آخوند, محمد علی. بررسی اختلاف قرائات در «سَلامٌ عَلى‏ ال‏یاسِین‏» (صافات:130) با تکیه بر نظریه لفافه‌های قرآنی استاد محمد حسین برومند. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; 14(26): 225-264. doi: 10.22034/qer.2026.21036.1287

بررسی اختلاف قرائات در «سَلامٌ عَلى‏ ال‏یاسِین‏» (صافات:130) با تکیه بر نظریه لفافه‌های قرآنی استاد محمد حسین برومند

مطالعات قرائت قرآن
دوره 14، شماره 26، تیر 1405، صفحه 225-264    اصل مقاله (1.22 M)
نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/qer.2026.21036.1287
نویسندگان
امیر جودوی1؛ سامیه شهبازی* 2؛ محمد علی حیدری مزرعه آخوند1
1دانشیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات، دانشگاه یزد
2استادیار، گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات، دانشگاه یزد، ایران.
چکیده
هدف: این پژوهش درصدد تبیین منطق و سازوکار هرمنوتیکیِ قرار گرفتن یک قرائت قرآنی در زیرِ قرائت دیگر است و نشان می‌دهد که چگونه حکمت الهی از یک «قرائت پوسته‌ای» برای حفاظت از «قرائت هسته‌ای» حساس از نظر سیاسی و کلامی در برابر تحریف عمدی متن بهره گرفته است.
روش‌شناسی: با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و تطبیقی، ۱۴۰ اثر تفسیری مهم اهل‌سنت و شیعه درباره آیه ۱۳۰ سوره صافات به‌صورت نظام‌مند تحلیل شده و قرائات متفاوت بر اساس چارچوب نظری «لفافه‌های قرآنی» (لایه‌های پوشاننده/محافظ) ارزیابی شده‌اند.
یافته‌ها: تحلیل، دیدگاه‌های تفسیری را در شش الگوی متمایز دسته‌بندی می‌کند: در قرائت «إل‌یاسین»، مرجع عبارت «حضرت الیاس و پیروان او»، «خود الیاس» یا «ادریس» دانسته شده است؛ و در قرائت «آل‌یاسین»، تفسیرها شامل «حضرت محمد و خاندان او (اهل‌بیت)»، «الیاس فرزند یاسین» و «یاران سوره یس/مؤمنان به قرآن» است. بر اساس الگوی لفافه، «إل‌یاسین» نقش قرائت پوسته‌ای و «آل‌یاسین» نقش قرائت هسته‌ایِ نهفته را دارد. ساختار آیات مربوط به سلام بر پیامبران در سوره صافات و هم‌نشینی‌های واژگانی با سوره یس، چهار قرینه متنیِ پیوسته و نیرومند برای گذار از پوسته به هسته فراهم می‌کنند.
نتیجه‌گیری: تعدد قرائات در این آیه، سازوکاری عمدی و الهی دانسته می‌شود که در چارچوب علل و اسباب طبیعی عمل کرده است تا انگیزه‌های سیاسی برای تحریف درباره فضائل خاندان پیامبر را از میان ببرد و در عین حال، امکان کشف پیام ژرف و هسته‌ای را برای خواننده دقیق و متدبر فراهم سازد.
کلیدواژه‌ها
قرائات قرآن؛ سوره صافات؛ آیه ۱۳۰؛ نظریه لفافه‌های قرآنی؛ آل‌یاسین؛ قرائن متنی؛ صیانت متنی قرآن؛ اهل‌بیت
مراجع
  1. آل‌غازی، عبدالقادر، بیان المعانی، ۶ جلد، دمشق: مطبعة الترقی، ۱۳۸۲ق.
  2. آلوسی، محمود بن عبدالله، روح المعانی فی تفسیر القرآن العظیم و السبع المثانی، ۱۶ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۵ق.
  3. ابن‌ابی‌جامع، علی بن حسین، الوجیز فی تفسیر القرآن العزیز، ۳ جلد، قم: دار القرآن الکریم، ۱۴۱۳ق.
  4. ابن‌ابی‌حاتم، عبدالرحمن بن محمد، تفسیر القرآن العظیم، ۱۳ جلد، ریاض: مکتبة نزار مصطفى الباز، ۱۴۱۹ق.
  5. ابن‌ابی‌زمنین، محمد بن عبدالله، تفسیر ابن ابی زمنین، ۲ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۴ق.
  6. ابن‌ادریس، محمد بن احمد، المنتخب من تفسیر القرآن و النکت المستخرجة من کتاب التبیان، ۲ جلد، قم: کتابخانه عمومی حضرت آیت‌الله العظمی مرعشی نجفی (ره)، ۱۴۰۹ق.
  7. ابن‌انباری، عبدالرحمن بن محمد، البیان فی غریب اعراب القرآن، ۲ جلد، قم: مؤسسة دار الهجرة، ۱۳۶۲ش.
  8. ابن‌جزئی، محمد بن احمد، التسهیل لعلوم التنزیل، ۲ جلد، بیروت: شرکة دار الأرقم بن أبی الأرقم، ۱۴۱۶ق.
  9. ابن‌جوزی، عبدالرحمن بن علی، زاد المسیر فى علم التفسیر، ۴ جلد، بیروت: دار الکتاب العربی، ۱۴۲۲ق.
  10. ابن‌جوزی، عبدالرحمن بن علی، تذکرة الأریب فی تفسیر الغریب (غریب القرآن الکریم)، ۱ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۵ق.
  11. ابن‌طاووس، احمد بن موسی، عین العبرة فی غبن العترة، ۱ جلد، قم: دار الشهاب، بی‌تا.
  12. ابن‌عادل، عمر بن علی، اللباب فى علوم الکتاب، ۲۰ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۹ق.
  13. ابن‌عاشور، محمدطاهر، تفسیر التحریر و التنویر المعروف بتفسیر ابن عاشور، ۳۰ جلد، بیروت: مؤسسة التاریخ العربی، ۱۴۲۰ق.
  14. ابن‌عباس، عبدالله بن عباس، غریب القرآن فى شعر العرب، ۱ جلد، بیروت: مؤسسة الکتب الثقافیة، ۱۴۱۳ق.
  15. ابن‌عبدالسلام، عبدالعزیز بن عبدالسلام، تفسیر العز بن عبد السلام، ۲ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۹ق.
  16. ابن‌عجیبه، احمد، البحر المدید فى تفسیر القرآن المجید، ۵ جلد، قاهره: حسن عباس زکی، ۱۴۱۹ق.
  17. ابن‌عربی، محمد بن علی، رحمة من الرحمن فى تفسیر و اشارات القرآن، ۴ جلد، دمشق: مطبعة نضر، ۱۴۱۰ق.
  18. ابن‌عربی، محمد بن علی، تفسیر ابن عربی (تأویلات عبدالرزاق)، ۲ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۴۲۲ق.
  19. ابن‌عرفه، محمد بن محمد، تفسیر ابن عرفة، ۴ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۲۰۰۸م.
  20. ابن‌عطیه، عبدالحق بن غالب، المحرر الوجیز فى تفسیر الکتاب العزیز، ۶ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۲ق.
  21. ابن‌قتیبه، عبدالله بن مسلم، تفسیر غریب القرآن، ۱ جلد، بیروت: دار و مکتبة الهلال، ۱۴۱۱ق.
  22. ابن‌قتیبه، عبدالله بن مسلم، تأویل مشکل القرآن، ۱ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۳ق.
  23. ابن‌قیم جوزیه، محمد بن ابی‌بکر، تفسیر القرآن الکریم المعروف بالتفسیر القیم، ۱ جلد، بیروت: دار و مکتبة الهلال، ۱۴۱۰ق.
  24. ابن‌کثیر، اسماعیل بن عمر، تفسیر القرآن العظیم، ۹ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۹ق.
  25. ابن‌ملقن، عمر بن علی، تفسیر غریب القرآن، ۱ جلد، بیروت: عالم الکتب، ۱۴۰۸ق.
  26. ابوالسعود، محمد بن محمد، تفسیر ابی السعود (إرشاد العقل السلیم إلى مزایا القرآن الکریم)، ۹ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۹۸۳م.
  27. ابوالفتوح رازی، حسین بن علی، روض الجنان و روح الجنان فی تفسیر القرآن، ۲۰ جلد، مشهد: آستان قدس رضوی، بنیاد پژوهش‌های اسلامی، ۱۴۰۸ق.
  28. ابوحمزه ثمالی، ثابت بن دینار، تفسیر القرآن الکریم، ۱ جلد، بیروت: دار المفید، ۱۴۲۰ق.
  29. ابوحیان، محمد بن یوسف، تفسیر النهر الماد من البحر المحیط، ۲ جلد، بیروت: دار الجنان، ۱۴۰۷ق.
  30. ابوحیان، محمد بن یوسف، البحر المحیط فى التفسیر، ۱۱ جلد، بیروت: دار الفکر، ۱۴۲۰ق.
  31. ابوزه‌هره، محمد، زهرة التفاسیر، ۱۰ جلد، بیروت: دار الفکر، بی‌تا.
  32. ابوعبیده، معمر بن مثنی، مجاز القرآن، ۲ جلد، قاهره: مکتبة الخانجی، ۱۳۸۱ق.
  33. اخفش، سعید بن مسعده، معانی القرآن، ۱ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۳ق.
  34. استرآبادی، علی، تأویل الآیات الظاهرة فی فضائل العترة الطاهرة، ۱ جلد، قم: جماعة المدرسین فی الحوزة العلمیة، مؤسسة النشر الإسلامی، ۱۴۰۹ق.
  35. اشکوری، محمد بن علی، تفسیر شریف لاهیجی، ۴ جلد، تهران: دفتر نشر داد، ۱۳۷۳ش.
  36. انصاری، زکریا بن محمد، فتح الرحمن شرح ما یلتبس من القرآن، ۱ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۴ق.
  37. بحرانی، هاشم بن سلیمان، البرهان فی تفسیر القرآن، ۵ جلد، قم: مؤسسة البعثة، قسم الدراسات الإسلامیة، ۱۴۱۵ق.
  38. بروجردی، حسین بن رضا، تفسیر الصراط المستقیم، ۵ جلد، قم: انصاریان، ۱۴۱۶ق.
  39. بروجردی، محمدابراهیم، تفسیر جامع، ۷ جلد، تهران: کتابخانه صدر، ۱۳۶۶ش.
  40. بغوی، حسین بن مسعود، تفسیر البغوی المسمى معالم التنزیل، ۵ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۴۲۰ق.
  41. بلاغی، عبدالحجه، حجة التفاسیر و بلاغ الإکسیر، ۷ جلد، قم: حکمت، ۱۳۸۶ق.
  42. بلاغی، محمدجواد، آلاء الرحمن فی تفسیر القرآن، ۲ جلد، قم: وجدانی، بی‌تا.
  43. بیضاوی، عبدالله بن عمر، أنوار التنزیل و أسرار التأویل (تفسیر البیضاوی)، ۵ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۴۱۸ق.
  44. پانی‌پتی، ثناءالله، التفسیر المظهری، ۱۰ جلد، کویته: مکتبة رشدیه، ۱۴۱۲ق.
  45. تستری، سهل بن عبدالله، تفسیر التستری، ۱ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۳ق.
  46. تیمی، یحیی بن سلام، تفسیر یحیی بن سلام التیمی البصری القیروانی، ۲ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۵ق.
  47. ثعالبی، عبدالرحمن بن محمد، تفسیر الثعالبی المسمى بالجواهر الحسان فى تفسیر القرآن، ۵ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۴۱۸ق.
  48. ثعلبی، احمد بن محمد، الکشف و البیان المعروف تفسیر الثعلبی، ۱۰ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۴۲۲ق.
  49. ثلایی، یوسف بن احمد، تفسیر الثمرات الیانعه و الاحکام الواضحه القاطعه، ۵ جلد، صعده: مکتبة التراث الإسلامی، ۱۴۲۳ق.
  50. جرجانی، ابوالفتح بن مخدوم، تفسیر شاهی یا آیات الأحکام، ۲ جلد، تهران: نوید، ۱۳۶۲ش.
  51. جرجانی، حسین بن حسن، جلاء الأذهان و جلاء الأحزان (تفسیر گازر)، ۱۱ جلد، تهران: دانشگاه تهران، ۱۳۷۸ق.
  52. جرجانی، عبدالقاهر بن عبدالرحمن، درج الدرر فى تفسیر القرآن العظیم، ۲ جلد، عمان: دار الفکر، ۱۴۳۰ق.
  53. جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله، عقود المرجان فی تفسیر القرآن، ۵ جلد، قم: نور وحی، ۱۳۸۸ش.
  54. جمل، سلیمان بن عمر، الفتوحات الإلهیة بتوضیح تفسیر الجلالین للدقایق الخفیة، ۸ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۷ق.
  55. جودوی، امیر و طالبیان اشکذری، نفیسه، ارزیابی مطالعات تفسیری صابونی در التبیان فی علوم القرآن، شیراز: شاهچراغ، ۱۴۰۳ش.
  56. چهری، مجید و شورچه، عبدالحسین، قرائت و مصداق آیه «سلام علی آل یاسین»، مطالعات قرائت قرآن، ۴(۶): ۹۷‑۱۲۰، ۱۳۹۵ش.
  57. حائری طهرانی، علی، مقتنیات الدرر، ۱۲ جلد، تهران: دار الکتب الإسلامیة، ۱۳۳۸ش.
  58. حسکانی، عبیدالله بن عبدالله، شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ۳ جلد، تهران: وزارة الثقافة و الإرشاد الإسلامی، مؤسسة الطبع و النشر، ۱۴۱۱ق.
  59. حسن بن علی (ع)، امام یازدهم، التفسیر المنسوب إلى الإمام الحسن بن علی العسکری (ع)، ۱ جلد، قم: مدرسة الإمام المهدی (ع)، ۱۴۰۹ق.
  60. حسنی واعظ، محمود بن محمد، تفسیر شریف البلابل القلاقل، ۴ جلد، تهران: حیاء کتاب، ۱۳۷۶ش.
  61. حسنی واعظ، محمود بن محمد، دقائق التأویل و حقائق التنزیل، ۱ جلد، تهران: مرکز پژوهشى میراث مکتوب، ۱۳۸۱ش.
  62. حسین بن حکم، تفسیر الحبری، ۱ جلد، بیروت: مؤسسة آل البیت (ع) لإحیاء التراث، ۱۴۰۸ق.
  63. حسین بن علی (ع)، امام سوم، تفسیر الامام الحسین (ع) التفسیر الاثری التطبیقی، ۱ جلد، کربلا: العتبة الحسینیة المقدسة، قسم الشؤون الفکریة و الثقافیة، ۱۴۳۰ق.
  64. حقی برسوی، اسماعیل بن مصطفی، مرآة الحقائق، ۲ جلد، قاهره: دار الآفاق العربیة، ۱۴۳۰ق.
  65. حقی برسوی، اسماعیل بن مصطفی، تفسیر روح البیان، ۱۰ جلد، بیروت: دار الفکر، بی‌تا.
  66. حویزی، عبدعلی بن جمعه، تفسیر نور الثقلین، ۵ جلد، قم: اسماعیلیان، ۱۴۱۵ق.
  67. خازن، علی بن محمد، تفسیر الخازن المسمى لباب التأویل فی معانی التنزیل، ۴ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۵ق.
  68. خسروانی، علیرضا، تفسیر خسروی، ۸ جلد، تهران: کتابفروشی اسلامیه، ۱۳۹۰ق.
  69. خفاجی، احمد بن محمد، حاشیة الشهاب المسماة عنایة القاضی و کفایة الراضی على تفسیر البیضاوی، ۹ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۷ق.
  70. دینوری، عبدالله بن محمد، تفسیر ابن وهب المسمى الواضح فى تفسیر القرآن الکریم، ۲ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۴ق.
  71. رضا، محمد رشید، تفسیر القرآن الحکیم الشهیر بتفسیر المنار، ۱۲ جلد، بیروت: دار المعرفة، ۱۴۱۴ق.
  72. روزبهان بقلی، روزبهان بن ابی‌نصر، عرائس البیان فى حقائق القرآن، ۳ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۲۰۰۸م.
  73. زمخشری، محمود بن عمر، الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل و عیون الأقاویل فى وجوه التأویل، ۴ جلد، بیروت: دار الکتاب العربی، ۱۴۰۷ق.
  74. سلطان علی‌شاه، سلطان محمد بن حیدر، بیان السعادة فی مقامات العبادة، ۴ جلد، بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ۱۴۰۸ق.
  75. سلمی، محمد بن حسین، حقائق التفسیر، ۱ جلد، تهران: مرکز نشر دانشگاهى، ۱۳۶۹ش.
  76. سمرقندی، نصر بن محمد، تفسیر السمرقندی المسمى بحر العلوم، ۳ جلد، بیروت: دار الفکر، ۱۴۱۶ق.
  77. سمین حلبی، احمد بن یوسف، الدر المصون فى علوم الکتاب المکنون، ۶ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۴ق.
  78. سیواسی، احمد بن محمود، عیون التفاسیر، ۴ جلد، بیروت: دار صادر، ۱۴۲۷ق.
  79. سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، الدر المنثور فى التفسیر بالمأثور، ۶ جلد، قم: کتابخانه عمومی حضرت آیت‌الله العظمی مرعشی نجفی (ره)، ۱۴۰۴ق.
  80. سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر، الإکلیل فى استنباط التنزیل، ۱ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۲۰۰۷م.
  81. شافعی، محمد بن ادریس، أحکام القرآن، ۲ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۲ق.
  82. شاه‌عبدالعظیمی، حسین، تفسیر اثنی عشری، ۱۴ جلد، تهران: میقات، ۱۳۶۳ش.
  83. شبر، عبدالله، الجوهر الثمین فی تفسیر الکتاب المبین، ۶ جلد، کویت: شرکة مکتبة الالفین، ۱۴۰۷ق.
  84. شبر، عبدالله، تفسیر القرآن الکریم، ۱ جلد، قم: مؤسسة دار الهجرة، ۱۴۱۰ق.
  85. شنقیطی، محمدامین، أضواء البیان فى إیضاح القرآن بالقرآن، ۱۰ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۷ق.
  86. شوکانی، محمد، فتح القدیر، ۶ جلد، دمشق: دار ابن کثیر، ۱۴۱۴ق.
  87. شیبانی، محمد بن حسن، نهج البیان عن کشف معانی القرآن، ۵ جلد، قم: نشر الهادی، ۱۴۱۳ق.
  88. شیخ علوان، نعمه‌الله بن محمود، الفواتح الإلهیة و المفاتح الغیبیة: الموضحة للکلم القرآنیة و الحکم الفرقانیة، ۲ جلد، قاهره: دار رکابی للنشر، ۱۹۹۹م.
  89. صاوی، احمد بن محمد، حاشیة الصاوی على تفسیر الجلالین، ۴ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۷ق.
  90. صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم، تفسیر القرآن الکریم، ۷ جلد، قم: بیدار، ۱۳۶۱ش.
  91. صدیق‌حسن‌خان، محمدصدیق، فتح البیان فى مقاصد القرآن، ۷ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۰ق.
  92. صنعانی، عبدالرزاق بن همام، تفسیر القرآن العزیز المسمّى تفسیر عبدالرزاق، ۲ جلد، بیروت: دار المعرفة، ۱۴۱۱ق.
  93. طبرانی، سلیمان بن احمد، التفسیر الکبیر: تفسیر القرآن العظیم، ۶ جلد، اربد: دار الکتاب الثقافی، ۲۰۰۸م.
  94. طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر جوامع الجامع، ۴ جلد، قم: حوزه علمیه قم، مرکز مدیریت، ۱۴۱۲ق.
  95. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ۱۰ جلد، تهران: ناصر خسرو، ۱۳۷۲ش.
  96. طبری، محمد بن جریر، ترجمه تفسیر طبری، ۷ جلد، تهران: توس، ۱۳۵۶ش.
  97. طبری، محمد بن جریر، جامع البیان فى تفسیر القرآن (تفسیر الطبری)، ۳۰ جلد، بیروت: دار المعرفة، ۱۴۱۲ق.
  98. طوسی، محمد بن حسن، التبیان فی تفسیر القرآن، ۱۰ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، بی‌تا.
  99. عاملی، ابراهیم، تفسیر عاملی، ۸ جلد، تهران: کتابفروشی صدوق، ۱۳۶۰ش.
  100. عکبری، عبدالله بن حسین، التبیان فی إعراب القرآن، ۱ جلد، ریاض: بیت الأفکار الدولیة، ۱۴۱۹ق.
  101. عیاشی، محمد بن مسعود، التفسیر (تفسیر العیاشی)، ۲ جلد، تهران: مکتبة العلمیة الإسلامیة، ۱۳۸۰ق.
  102. فاضل جواد، جواد بن سعید، مسالک الأفهام إلى آیات الأحکام، ۴ جلد، تهران: مرتضوی، ۱۳۶۵ش.
  103. فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله، کنز العرفان فى فقه القرآن، ۲ جلد، تهران: مرتضوی، ۱۳۷۳ش.
  104. فراء، یحیی بن زیاد، معانی القرآن، ۳ جلد، قاهره: الهیئة المصریة العامة للکتاب، ۱۹۸۰م.
  105. فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی، تفسیر الصافی، ۵ جلد، تهران: مکتبة الصدر، ۱۴۱۵ق.
  106. فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی، الأصفى فی تفسیر القرآن، ۲ جلد، قم: مرکز النشر التابع لمکتب الإعلام الإسلامی، ۱۴۱۸ق.
  107. فیضی، ابوالفیض بن مبارک، سواطع الإلهام فى تفسیر کلام الملک العلام، ۶ جلد، قم: دار المنار، ۱۴۱۷ق.
  108. قاسمی، جمال‌الدین، تفسیر القاسمی المسمى محاسن التأویل، ۹ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۸ق.
  109. قاضی عبدالجبار بن احمد، تنزیه القرآن عن المطاعن، ۱ جلد، بیروت: دار النهضة الحدیثة، ۱۴۲۶ق.
  110. قاضی عبدالجبار بن احمد، متشابه القرآن، ۲ جلد، قاهره: مکتبة دار التراث، بی‌تا.
  111. قرطبی، محمد بن احمد، الجامع لأحکام القرآن، ۲۰ جلد، تهران: ناصر خسرو، ۱۳۶۴ش.
  112. قشیری، عبدالکریم بن هوازن، لطائف الإشارات: تفسیر صوفی کامل للقرآن الکریم، ۳ جلد، قاهره: الهیئة المصریة العامة للکتاب، ۲۰۰۰م.
  113. قطب، سید، فی ظلال القرآن، ۶ جلد، بیروت: دار الشروق، ۱۴۲۵ق.
  114. قمی مشهدی، محمد بن محمدرضا، تفسیر کنز الدقائق و بحر الغرائب، ۱۴ جلد، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات، ۱۳۶۸ش.
  115. قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر القمی، ۲ جلد، قم: دار الکتاب، ۱۳۶۳ش.
  116. قونوی، اسماعیل بن محمد، حاشیة القونوی على تفسیر الإمام البیضاوی و معه حاشیة ابن التمجید، ۲۰ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۲ق.
  117. کاشانی، فتح‌الله بن شکرالله، منهج الصادقین فی إلزام المخالفین، ۱۰ جلد، تهران: کتابفروشی اسلامیه، ۱۳ش.
  118. کاشانی، فتح‌الله بن شکرالله، زبدة التفاسیر، ۷ جلد، قم: مؤسسة المعارف الإسلامیة، ۱۴۲۳ق.
  119. کاشانی، محمد بن مرتضی، تفسیر المعین، ۳ جلد، قم: کتابخانه عمومی حضرت آیت‌الله العظمی مرعشی نجفی (ره)، ۱۴۱۰ق.
  120. کاشفی، حسین بن علی، تفسیر حسینی (مواهب علیّه)، ۱ جلد، سراوان: کتابفروشی نور، بی‌تا.
  121. کرمانی، محمود بن حمزه، اسرار التکرار فى القرآن، ۱ جلد، قاهره: دار الفضیلة، بی‌تا.
  122. کیاهراسی، علی بن محمد، أحکام القرآن، ۴ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۲ق.
  123. ماتردی، محمد بن محمد، تأویلات أهل السنة (تفسیر الماتردی)، ۱۰ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۶ق.
  124. ماوردی، علی بن محمد، النکت و العیون (تفسیر الماوردی)، ۶ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، بی‌تا.
  125. مجاشعی، علی بن فضال، النکت فى القرآن الکریم فى معانی القرآن الکریم و اعرابه، ۱ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۸ق.
  126. محلی، محمد بن احمد، تفسیر الجلالین، ۱ جلد، بیروت: مؤسسة النور للمطبوعات، ۱۴۱۶ق.
  127. مراغی، احمد مصطفی، تفسیر المراغی، ۳۰ جلد، بیروت: دار الفکر، بی‌تا.
  128. مغنیه، محمدجواد، التفسیر الکاشف، ۷ جلد، قم: دار الکتاب الإسلامی، ۱۴۲۴ق.
  129. مغنیه، محمدجواد، التفسیر المبین، ۱ جلد، قم: دار الکتاب الإسلامی، ۱۴۲۵ق.
  130. مقاتل بن سلیمان، تفسیر مقاتل بن سلیمان، ۵ جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۴۲۳ق.
  131. مقدس اردبیلی، احمد بن محمد، زبدة البیان فی أحکام القرآن، ۱ جلد، تهران: مکتبة المرتضویة، بی‌تا.
  132. مکی بن حموش، الهدایة إلى بلوغ النهایة، ۱۳ جلد، شارجه: جامعة الشارقه، کلیة الدراسات العلیا و البحث العلمی، ۱۴۲۹ق.
  133. مهائمی، علی بن احمد، تفسیر القرآن المسمى تبصیر الرحمن و تیسیر المنان، ۲ جلد، بیروت: عالم الکتب، ۱۴۰۳ق.
  134. میبدی، احمد بن محمد، کشف الاسرار و عدة الابرار (معروف به تفسیر خواجه عبدالله انصاری)، ۱۰ جلد، تهران: امیر کبیر، ۱۳۷۱ش.
  135. نحاس، احمد بن محمد، اعراب القرآن، ۵ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۲۱ق.
  136. نسفی، عبدالله بن احمد، تفسیر النسفی مدارک التنزیل و حقایق التأویل، ۴ جلد، بیروت: دار النفائس، ۱۴۱۶ق.
  137. نظام الاعرج، حسن بن محمد، تفسیر غرائب القرآن و رغائب الفرقان، ۶ جلد، بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، ۱۴۱۶ق.
  138. نهاوندی، محمد، نفحات الرحمن فى تفسیر القرآن، ۶ جلد، قم: مؤسسة البعثة، مرکز الطباعة و النشر، ۱۳۸۶ش.
  139. نیسابوری، محمود بن ابوالحسن، وضح البرهان فى مشکلات القرآن، ۲ جلد، بیروت: دار القلم، ۱۴۱۰ق.
  140. نیسابوری، محمود بن ابوالحسن، إیجاز البیان عن معانی القرآن، ۲ جلد، بیروت: دار الغرب الإسلامی، ۱۴۱۵ق.
  141. واحدی، علی بن احمد، اسباب النزول واحدی (ترجمه ذکاوتی)، ۱ جلد، تهران: نشر نی، ۱۳۸۳ش.
  142. واحدی، علی بن احمد، الوجیز فى تفسیر الکتاب العزیز، ۲ جلد، بیروت: دار القلم، ۱۴۱۵ق.
  143. یزیدی، عبدالله بن یحیی، غریب القرآن و تفسیره، ۱ جلد، بیروت: عالم الکتب، ۱۴۰۵ق.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 88
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 44


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب