اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,516
تعداد مقالات11,530
تعداد مشاهده مقاله4,266,298
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,407,163
احمدی بیغش, خدیجه, کرمی, سعید. (1405). مستندات قرآنی روایی اندیشه‌های امام شهید خامنه‌ای(قدس سره) در حاکمیت سیاسی جامعه اسلامی. مطالعات فلسفی کلامی, 20(38), 126-162. doi: 10.22034/qve.2026.23952.1989
خدیجه احمدی بیغش; سعید کرمی. "مستندات قرآنی روایی اندیشه‌های امام شهید خامنه‌ای(قدس سره) در حاکمیت سیاسی جامعه اسلامی". مطالعات فلسفی کلامی, 20, 38, 1405, 126-162. doi: 10.22034/qve.2026.23952.1989
احمدی بیغش, خدیجه, کرمی, سعید. (1405). 'مستندات قرآنی روایی اندیشه‌های امام شهید خامنه‌ای(قدس سره) در حاکمیت سیاسی جامعه اسلامی', مطالعات فلسفی کلامی, 20(38), pp. 126-162. doi: 10.22034/qve.2026.23952.1989
احمدی بیغش, خدیجه, کرمی, سعید. مستندات قرآنی روایی اندیشه‌های امام شهید خامنه‌ای(قدس سره) در حاکمیت سیاسی جامعه اسلامی. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; 20(38): 126-162. doi: 10.22034/qve.2026.23952.1989

مستندات قرآنی روایی اندیشه‌های امام شهید خامنه‌ای(قدس سره) در حاکمیت سیاسی جامعه اسلامی

قرآن و علم
دوره 20، شماره 38، تیر 1405، صفحه 126-162    اصل مقاله (1.13 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/qve.2026.23952.1989
نویسندگان
خدیجه احمدی بیغش* 1؛ سعید کرمی2
1گروه قرآن و حدیث، دانشگده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2دکتری مدرسی‌ معارف ‌اسلامی. گرایش ‌انقلاب ‌اسلامی. دانشگاه‌ علامه ‌طباطبایی، تهران. ایران
چکیده
هدف: این مطالعه با هدف تبیین معیارها و ضوابط اساسی اداره امور جامعه اسلامی در اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای، با رویکردی قرآنی و روایی، انجام شده است. پژوهش می‌کوشد مبانی هدایت جامعه انسانی به سوی کمال را از منظر دینی استخراج کند و ضرورت رعایت این ضوابط را برای تأمین سعادت فردی و جمعی نشان دهد.
روش: پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و رویکردی استنتاجی انجام شده و با تحلیل سخنرانی‌ها، خطبه‌ها و آثار آیت‌الله خامنه‌ای، الگوهای حکمرانی شناسایی و سپس با آیات و روایات متناظر تطبیق داده شده است. گردآوری اسنادی و کتابخانه‌ای و بررسی سیره عملی ایشان، پیوند میان دیدگاه سیاسی وی را با منابع وحیانی (قرآن کریم) و سیره معصومان (علیهم السلام) آشکار می‌سازد.
یافته‌ها: سیره و روش سیاسی رهبر معظم انقلاب به‌طور کامل بر آیات قرآن کریم و سیره پیامبر اکرم (ص) و امامان معصوم (ع) استوار است. در اندیشه ایشان، حکمرانی سیاسی صرفاً یک کنش اداری ـ سیاسی یا ابزاری برای مدیریت جامعه نیست، بلکه امتداد «ولایت الهی» در زمین و نقطه تلاقی حق الهی با عمل انسانی است. مؤلفه‌های محوری آن عبارت‌اند از: زمان‌شناسی و بصیرت نسبت به مسائل جهانی، آگاهی کامل از مقتضیات روز، عدالت‌خواهی و عدالت‌گستری عملی، پایبندی به مشورت با صاحبان صلاحیت و امین‌داری نسبت به حقوق مردم و نظام.
 
نتیجه‌گیری: حکمرانی سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای الگویی عینی از پیوند وحی و تدبیر سیاسی در عصر حاضر است. در این الگو، مشروعیت حکمرانی بر سه رکن استوار است: اتکا به عدالت توحیدی، پیروی از سیره معصومان در مدیریت جامعه، و تکیه بر آیات خلافت و امانت الهی.
 
 
کلیدواژه‌ها
آیت‌الله خامنه‌ای؛ جامعه اسلامی؛ حکمرانی سیاسی؛ عدالت‌خواهی؛ مدیریت اسلامی
مراجع
  1. قرآن کریم.
  2. نهج‌البلاغه.
  3. آشوری، داریوش، دانشنامه سیاسی، تهران: مروارید، ۱۳۷۶ش.
  4. ابن اثیر، اسد الغابة فی معرفة الصحابة، بیروت: دارالفکر، ۱۴۰۹ق.
  5. ابن سعد، محمد، طبقات الکبری، بیروت: دار بیروت، ۱۴۰۵ق.
  6. ابن شعبه حرانی، حسن بن علی، تحف العقول عن آل الرسول، تحقیق علی‌اکبر غفاری، قم: جامعه مدرسین، ۱۴۰۴ق.
  7. ابن هشام، عبدالملک، سیرت رسول‌الله |، تصحیح اصغر مهدوی، تهران: بنیاد فرهنگ ایران، بی‌تا.
  8. بابویه قمی، محمد بن علی بن حسین، التوحید، تهران: مکتبة الصدوقیه، ۱۳۹۸ق.
  9. پاینده، ابوالقاسم، نهج الفصاحه، تهران: انتشارات جاویدان، ۱۳۲۴ش.
  10. تمیمی‌آمدی، عبدالواحد بن محمد، غرر الحکم و دررالکلم، قم: دارالکتاب الاسلامی، ۱۴۱۰ق.
  11. جوادی آملی، عبدالله، ولایت فقیه ولایت فقاهت و عدالت، قم: اسراء، ۱۳۷۸ش.
  12. حائری یزدی، مهدی، حکمت و حکومت، قم: نشر معارف، بی‌تا.
  13. حرعاملی، حسن، وسائل الشیعه، بیروت: آل البیت، ۱۴۱۴ق.
  14. حسینی خامنه‌ای، سیدعلی، طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن، تهران: انتشارات صهبا، ۱۳۹۲ش.
  15. ------------، جهاد خودکفایی؛ ارتش جمهوری اسلامی ایران در بیانات حضرت آیه‌الله خامنه‌ای، تهران: انتشارات انقلاب اسلامی، ۱۳۹۴ش.
  16. ------------، حدیث ولایت؛ مجموعه بیانات و مکتوبات رهبر معظم انقلاب اسلامی، تهران: انقلاب اسلامی، ۱۳۹۸ش.
  17. ------------، مجموعه بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی در مورد نهضت تمدنی، تهران: انتشارات انقلاب اسلامی، ۱۴۰۱ش.
  18. خانی، الهه، تداوم مدیریت رسول خدا | در الگوی حکومتی جمهوری اسلامی، تهران: برهان، ۱۳۹۲ش.
  19. خسروپناه، عبدالحسین، گستره شریعت، قم: نشر معارف، ۱۳۸۲ش.
  20. سبحانی، جعفر، مبانی حکومت اسلامی، اصفهان: کتابخانه امیرالمؤمنین×، ۱۳۶۲ش.
  21. شاکرین، حمیدرضا، پرسش‌ها و پاسخ‌های دانشجویی، قم: نشر معارف، ۱۳۸۶ش.
  22. الصدر، سیدمحمدباقر، اقتصادنا، قم: مکتب الإعلام الإسلامی، ۱۴۱۷ق.
  23. الطبرسی، حسین بن محمد، مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، بیروت: إحیاء التراث، ۱۴۰۸ق.
  24. طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، قم: مؤسسة البعثه، ۱۴۱۴ق.
  25. غزالی، محمد بن محمد، إحیاء علوم‌الدین، تهران: فردوس، ۱۳۹۳ش.
  26. فیض کاشانی، ملامحسن، المحجة البیضاء، تصحیح علی‌اکبر غفاری، قم: انتشارات اسلامی، بی‌تا.
  27. القمی (الصدوق)، محمد بن علی، الخصال، بیروت: مطبعه الصدوق، ۱۳۸۹ق.
  28. کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، قم: دارالحدیث، ۱۳۸۷ش.
  29. مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، تهران: ولی عصر (عج)، ۱۴۰۳ق.
  30. مصباح یزدی، محمدتقی، نظریه سیاسی اسلام، قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)، ۱۳۷۸ش.
  31. ------------، آموزش عقاید، تهران: امیرکبیر، ۱۳۸۳ش.
  32. مطهری، مرتضی، سیری در سیره نبوی، تهران: صدرا، ۱۳۸۰ش.
  33. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران: دارالکتب الإسلامیه، ۱۳۹۳ش.
  34. الموسوی الخمینی، روح‌الله، البیع، قم: اسماعیلیان، ۱۳۶۳ش.
  35. نصر، سیدحسین، نیاز به علم مقدس، قم: مؤسسه فرهنگی طه، ۱۳۸۳ش.
  36. الیعقوبی، احمد بن ابی‌یعقوب، تاریخ الیعقوبی، بیروت: دار صادر، بی‌تا.
  37. پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، https://farsi.khamenei.ir.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 159
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 100


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب