اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,503
تعداد مقالات11,452
تعداد مشاهده مقاله4,160,444
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,327,384
خوب بین خوش نظر, سید کریم. (1405). نقد دیدگاه دکتر سُها در خصوص تناقض آیات جبر و اختیار در قرآن. مطالعات فلسفی کلامی, 21(40), 465-498. doi: 10.22034/jqopv.2026.23377.1470
سید کریم خوب بین خوش نظر. "نقد دیدگاه دکتر سُها در خصوص تناقض آیات جبر و اختیار در قرآن". مطالعات فلسفی کلامی, 21, 40, 1405, 465-498. doi: 10.22034/jqopv.2026.23377.1470
خوب بین خوش نظر, سید کریم. (1405). 'نقد دیدگاه دکتر سُها در خصوص تناقض آیات جبر و اختیار در قرآن', مطالعات فلسفی کلامی, 21(40), pp. 465-498. doi: 10.22034/jqopv.2026.23377.1470
خوب بین خوش نظر, سید کریم. نقد دیدگاه دکتر سُها در خصوص تناقض آیات جبر و اختیار در قرآن. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; 21(40): 465-498. doi: 10.22034/jqopv.2026.23377.1470

نقد دیدگاه دکتر سُها در خصوص تناقض آیات جبر و اختیار در قرآن

قرآن پژوهی خاورشناسان
دوره 21، شماره 40، تیر 1405، صفحه 465-498    اصل مقاله (2.17 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/jqopv.2026.23377.1470
نویسنده
سید کریم خوب بین خوش نظر*
عضو هیأت علمی و معاون پژوهش دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم
چکیده
آدمی از دیرباز با این پرسش بغرنج همراه بوده که آیا اَعمال و اَفعال صادر از وی بر اثر جبر طبیعی، تاریخی، اجتماعی و ... انجام پذیرفته است یا از سر اختیار و اراده وی می باشد؟ تجربۀ زیستۀ بشر گواه این حقیقت است که افزون بر ادلۀ عقلی و نقلی، آدمی با علم حضوری خود نیز در می یابد که موجودی مختار است و افعال وی به وصف اختیاری بودن از او صادر می شود. سُها از آتئیست های معاصر است که حدود پانزده صفحه از کتاب نهصد و سی و سه صفحه ای خود موسوم به «نقد قرآن» را به بررسی آیات جبر و اختیار در قرآن کریم اختصاص داده است. نتایج پژوهش حاکی از این است که سُها به علل مختلف؛ از جمله عدم درک درست و عمیق آموزه هایی؛ همچون «توحید افعالی»، «علم ازلی الهی و سازگاری آن با افعال اختیاری انسان» و «قضا و قدر الهی» از یک سو، و نیز خلط بین اِذن تکوینی و تشریعی، و بین اِضلال تکوینی و تشریعی و عدم توجه به این نکتۀ راهبردی که اِضلال تشریعی و ابتدائی از سوی خداوند، خلاف حکمت بالغۀ الهی و در تضاد با هدف و غایت آفرینش انسان است از سوی دیگر، دچار سوء فهم و مغالطۀ کُنه و وَجه گردیده، نتوانست به تحلیل جامع الاطرافی از آیات جبر و اختیار دست یابد. پژوهش حاضر به روش توصیفی ـ تحلیلی و با رهیافت درون و برون قرآنی سامان یافته است. روش گردآوری اطلاعات نیز کتابخانه ای می باشد.
کلیدواژه‌ها
سُها؛ مشیّت الهی؛ آیات جبر و اختیار؛ توحید افعالی؛ علم ازلی؛ اَمرٌ بین الامرین
مراجع
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 72
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 51


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب