اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,503
تعداد مقالات11,452
تعداد مشاهده مقاله4,159,835
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,326,765
زارع قراملکی, علی, شمس, قدیرعلی. (1405). بررسی فقهی حدود تربیت اعتقادی اصل توحید. مطالعات فلسفی کلامی, 13(25), 7-27. doi: 10.22034/mft.2026.22109.1478
علی زارع قراملکی; قدیرعلی شمس. "بررسی فقهی حدود تربیت اعتقادی اصل توحید". مطالعات فلسفی کلامی, 13, 25, 1405, 7-27. doi: 10.22034/mft.2026.22109.1478
زارع قراملکی, علی, شمس, قدیرعلی. (1405). 'بررسی فقهی حدود تربیت اعتقادی اصل توحید', مطالعات فلسفی کلامی, 13(25), pp. 7-27. doi: 10.22034/mft.2026.22109.1478
زارع قراملکی, علی, شمس, قدیرعلی. بررسی فقهی حدود تربیت اعتقادی اصل توحید. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; 13(25): 7-27. doi: 10.22034/mft.2026.22109.1478

بررسی فقهی حدود تربیت اعتقادی اصل توحید

مطالعات فقه تربیتی
دوره 13، شماره 25، شهریور 1405، صفحه 7-27    اصل مقاله (776.96 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/mft.2026.22109.1478
نویسندگان
علی زارع قراملکی* 1؛ قدیرعلی شمس2
1طلبه سطح چهار فقه تربیت حوزه علمیه قم، قم، ایران.
2استاد درس خارج حوزه علمیه قم، قم، ایران.
چکیده
هدف: این پژوهش با هدف تعیین «حدود تربیت اعتقادی اصل توحید» از منظر فقهی انجام شده است. با توجه به مسئولیت والدین و مربیان در تربیت اعتقادی کودکان، پرسش اصلی آن است که چه مقدار از معارف مرتبط با خداوند (ذات، یگانگی و صفات) به صورت الزامی باید آموزش داده شود و چه مقدار خارج از محدوده وجوب قرار دارد.
روش پژوهش: این تحقیق با روش استنباطی و رویکرد اجتهادی انجام شده است. ابتدا مقتضای اصل عملی (برائت و احتیاط) و ادله عام تربیت (آیات و روایات جامع تربیتی و قواعدی مانند ارشاد جاهل و هدایت) بررسی گردید. سپس ادله خاص شامل دلیل عقل، آیات قرآن، اجماع، ارتکاز متشرعه و سه دسته روایات مرتبط با شناخت ذات، یگانگی و صفات الهی مورد ارزیابی سندی و دلالی قرار گرفت. در نهایت با جمع‌بندی میان ادله، حدود واجب تربیت اعتقادی استخراج شد.
یافته‌ها: اصل عملی احتیاط اقتضا می‌کند در تربیت اعتقادی جانب احتیاط رعایت شود. ادله عام تربیت بر وجوب اصل تربیت دلالت دارند اما محدوده دقیق را مشخص نمی‌کنند. از میان ادله خاص، دلایل عقلی (وجوب شکر منعم و دفع ضرر محتمل) تنها شناخت اجمالی خداوند را ایجاب می‌کنند. آیات قرآن بیشتر ناظر به پیامدهای کفر هستند. اجماع مدرکی و ارتکاز متشرعه نیز از اعتبار کافی برای تعیین حدود تفصیلی برخوردار نیستند. روایات صحیح (دسته اول و دوم) بر وجوب شناخت ذات و یگانگی خداوند از طریق شهادت به «لا اله الا الله» دلالت دارند. بررسی دلالی روایات نشان می‌دهد که این شهادت مستلزم شناخت مجموعه‌ای از صفات کلیدی الهی (حیات، علم، قدرت، حکمت و مالکیت) است که معبود حق را از معبودهای باطل متمایز می‌سازد.
نتیجه‌گیری: حد واجب در تربیت اعتقادی اصل توحید عبارت است از: شناخت اجمالی ذات و یگانگی خداوند همراه با آموزش صفاتی که در تحقق عبودیت حقیقی نقش دارند. شناخت تفصیلی تمامی صفات و مراتب عالی توحید وجوب ندارد.
کلیدواژه‌ها
تربیت؛ تربیت اعتقادی؛ اصل توحید؛ فقه تربیت؛ حدود تربیت؛ تربیت کودک
مراجع
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 64
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 58


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب