اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,503
تعداد مقالات11,452
تعداد مشاهده مقاله4,159,507
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,326,487
میرعلی, یحیی, آقایی, سید رسول. (1405). ضابطه و معیار وُلوج روح از منظر فقه جزایی و علوم پزشکی. مطالعات فلسفی کلامی, (), -. doi: 10.22034/cild.2026.24140.1246
یحیی میرعلی; سید رسول آقایی. "ضابطه و معیار وُلوج روح از منظر فقه جزایی و علوم پزشکی". مطالعات فلسفی کلامی, , , 1405, -. doi: 10.22034/cild.2026.24140.1246
میرعلی, یحیی, آقایی, سید رسول. (1405). 'ضابطه و معیار وُلوج روح از منظر فقه جزایی و علوم پزشکی', مطالعات فلسفی کلامی, (), pp. -. doi: 10.22034/cild.2026.24140.1246
میرعلی, یحیی, آقایی, سید رسول. ضابطه و معیار وُلوج روح از منظر فقه جزایی و علوم پزشکی. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; (): -. doi: 10.22034/cild.2026.24140.1246

ضابطه و معیار وُلوج روح از منظر فقه جزایی و علوم پزشکی

گفتمان حقوق اسلامی معاصر
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 مهر 1405
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/cild.2026.24140.1246
نویسندگان
یحیی میرعلی* 1؛ سید رسول آقایی2
1استادیار گروه حقوق دانشکده هدی قم: ایران
2استادیارگروه حقوق دانشگاه جامعه المصطفی العالمیه (ص)، قم، ایران
چکیده
وُلوج روح از مفاهیم بنیادین و اثرگذار در فقه جزایی، حقوق کیفری و پزشکی قانونی است؛ زیرا تعیین زمان و معیار آن در احکام مرتبط با جنین، به‌ویژه سقط جنین، دیه، مسئولیت کیفری پزشک یا اشخاص ثالث و جواز یا عدم جواز مداخلات درمانی نقش اساسی دارد. در فقه امامیه، مشهور فقیهان با استناد به روایات مربوط به مراحل تکوین جنین، زمان وُلوج روح را پس از گذشت چهار ماه یا حدود 120 روز از آغاز بارداری دانسته‌اند. در مقابل، علوم پزشکی جدید برای تبیین حیات جنینی از شاخص‌هایی مانند لقاح، لانه‌گزینی، ضربان قلب، شکل‌گیری دستگاه عصبی، فعالیت مغزی و قابلیت زیست مستقل خارج از رحم استفاده می‌کند. مسئله اصلی این پژوهش آن است که آیا می‌توان میان معیار فقهی وُلوج روح و شاخص‌های پزشکی آغاز حیات جنینی رابطه‌ای روشن و قابل استفاده در فقه جزایی برقرار کرد یا خیر. این مقاله با روش توصیفی ـ تحلیلی و با رویکرد میان‌رشته‌ای، ضمن بررسی مفهوم وُلوج روح، مبانی فقهی و روایی آن، معیارهای پزشکی رشد جنین و آثار کیفری مترتب بر آن، به این نتیجه می‌رسد که وُلوج روح در فقه جزایی مفهومی صرفاً زیست‌شناختی نیست، بلکه مرحله‌ای هنجاری ـ شرعی در حیات جنینی است که آثار کیفری خاص دارد. با این حال، علوم پزشکی در تشخیص سن جنین، مراحل رشد و احراز موضوع، نقشی مهم و تکمیلی دارد و می‌تواند اجرای دقیق‌تر احکام فقهی و حقوقی را ممکن سازد.
کلیدواژه‌ها
وُلوج روح؛ فقه جزایی؛ سقط جنین؛ دیه جنین؛ حیات جنینی؛ پزشکی قانونی؛ مسئولیت کیفری
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 32


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب