پیشگیری از بزهکاری متربیان کم‌توان ذهنی خفیف از منظر فقه اسلامی

قرآن کریم

• قانون مدنی.
• قانون مسئولیت مدنی.
• قانون پیشگیری از جرم.
• قانون جامع حمایت از حقوق معلولان.

5. ابن‌بابویه محمد بن علی، من لا یحضره الفقیه، قم‌، دفتر انتشارات اسلامی، دوم، 1413ق .
6. ابن‌منظور محمد بن مکرم، لسان العرب، بیروت، دار الفکر للطباعة و النشر، سوم، 1414ق.
7. ابوالمعالی خدیجه، نظریه‌های جرم‌شناسی و بزهکاری، تهران، ارجمند، دوم، 1394.
8. اعرافی، علیرضا ، تربیت فرزند با رویکرد فقهی، تحقیق و نگارش: سیدنقی موسوی، قم، اشراق و عرفان، 1400.
9. __________ ، فقه تربیتی، وظایف حکومت، تحقیق و نگارش محمدکاظم مبلغ، قم، اشراق و عرفان، اول،1399.

• ال ماتسون، جاین و اکو، دیوید ، روان‌شناسی بالینی کودک، محمدرضا نائینیان و همکاران، تهران، رشد، سوم، 1384 .
• انصاری مرتضی بن محمدامین ، فرائدالاصول، ،قم، مجمع الفکر الاسلامی،نهم، 1428ق.
• تبریزی، شهیدی، میرزا فتاح، هدایة الطالب إلی أسرار المکاسب، تبریز، چاپخانه اطلاعات، اول، 1375 ق.
• تهرانی، مجتبی، سلوک عاشورایی (خلاصه مباحث)، تهران، مصابیح‌الهدی، سوم، 1392.
• جزری ابن‌اثیر مبارک بن محمد، النهایة فی غریب الحدیث و الأثر، قم، مؤسسه مطبوعاتی اسماعیلیان، بی‌تا.
• حسینی زبیدی واسطی، سید مرتضی، تاج العروس من جواهر القاموس، بیروت، دار الفکر للطباعة و النشر، اول، 1414‍ق.
• خراسانی، محمدکاظم، کفایة الأصول، قم، مؤسسة آل البیت؟عهم؟ لإحیاء التراث، بی‌تا.
• خمینی، سید روح الله ، أنوار الهدایة فی التعلیقة علی الکفایة، تهران، مؤسسة تنظیم و نشر تراث الإمام الخمینی، 1427ق.
• دهخدا علی‌اکبر و همکاران، لغت‌نامه دهخدا، تهران، دانشگاه تهران، دوم، 1377.
• دهدارزاده، فاطمه ، بزهکار عقب‌مانده ذهنی در حقوق کیفری ایران و انگلستان، تهران، بهنامی، اول، 1398.
• راغب‌اصفهانی، حسین بن محمد، مفردات ألفاظ القرآن، بیروت، دار القلم، اول، 1412ق.
• السیوری، جمال‌الدین، کنز العرفان فی فقه القرآن، بی‌جا، منشورات المکتبة المرتضویّة للإحیاء الآثار الجعفریّة، بی‌تا.
• شریف‌الرضی، محمد بن حسین ، نهج البلاغة، قم، هجرت، اول، 1414ق.
• صعیدی، عبدالفتاح و حسین یوسف موسی ، الافصاح فی فقه اللغة، قم، مکتب الإعلام الإسلامی، چهارم، 1410ق.
• طالقانی، سید محمود ، پرتوی از قرآن، تهران، شرکت سهامی انتشار، چهارم، 1362.
• طباطبائی، سید محمد حسین ، ترجمه تفسیر المیزان، قم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، پنجم، 1374.
• طبرسی، فضل بن حسن ، ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن، تهران، انتشارات فراهانی، اول، 1360.
• طوسی، محمد بن الحسن ، تهذیب الأحکام،تهران، دار الکتب الإسلامیه، چهارم، 1407ق .
• عاملی، ابراهیم، تفسیر عاملی، تهران، صدوق، اول، 1360.
• عاملی(شهید ثانی)، زین‌الدین بن علی، مسالک الأفهام إلی تنقیح شرائع الإسلام، بی‌جا، مؤسسة المعارف الإسلامیة، اول، 1413ق.
• __________ ، حاشیة شرائع الإسلام،قم، دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، اول، 1422ق.
• فراهیدی، خلیل بن احمد ، کتاب العین،قم، نشر هجرت، دوم، 1410ق.
• فیومی، احمد بن محمد مقری ، المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی، قم، منشورات دار الرضیف، اول، بی‌تا .
• قرشی، سید علی‌اکبر ، قاموس قرآن، تهران، دار الکتب الإسلامیة، ششم، 1412ق.
• کلینی، محمد بن یعقوب بن اسحاق، الکافی، تهران، دار الکتب الإسلامیه، چهارم، 1407ق.
• __________ ، کافی، قم، دارالحدیث، اول، 1429ق.
• کمالی، سید علی، شناخت قرآن، تهران، اسوه، اول، 1370.
• مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی ، بحار الأنوار، بیروت، دار إحیاء التراثالعربی،دوم، 1403ق.
• محقق داماد یزدی، سید مصطفی ، قواعد فقه، تهران، مرکز نشر علوم اسلامی، دوازدهم، 1406ق.
• المصطفوی، السید محمدکاظم ، القواعد الفقهیة، قم، مؤسسة النشر الإسلامی، چهارم، 1421.
• مقدس‌اردبیلی، احمد بن محمد ، زبدة البیان فی أحکام القرآن، تهران، کتابفروشی مرتضوی، اول، بی‌تا.
• مکارم‌شیرازی، ناصر ، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیه، اول، 1374.
• ملک‌پور مختار و شوشتری مژگان ، دایرةالمعارف کودکان با نیازهای خاص (استثنایی)، اصفهان، دارخوین، اول، 1393 .
• نوری حسین بن محمدتقی ، مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، قم، مؤسسة آل البیت؟عهم؟، اول،1408ق.
• هاشمی شاهرودی، سید محمود و همکاران ، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل‌بیت؟عهم؟، قم، مؤسسه دائرةالمعارف فقه اسلامی بر مذهب اهل‌بیت؟عهم؟،اول، 1426ق.
• هاشمی‌رفسنجانی، اکبر ، فرهنگ قرآن، قم، بوستان کتاب، دوم، 1383.

مقالات

1. ایزدی‌فرد علی‌اکبر و منتظری صالح ، «بررسی فقهی شرط احتمال تأثیر در امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر از نظر زمان و محدوده تأثیرگذاری»، پژوهش‌های فقهی، 10: 2، 219 _ 246، 1393.
2. به‌پژوه احمد و نوری فریده ، «تأثیر نقاشی‌درمانی در کاهش رفتارهای پرخاشگرانه دانش‌آموزان عقب‌مانده ذهنی»، روانشناسی و علوم تربیتی، 32: 2، 155 _ 170، 1381.
3. بهره‌مند میثم ، «رابطه اختلالات روانی با بزهکاری و ارتکاب جرم»، قانون‌یار، 10، 203 _ 240، 1398.
4. بیان‌زاده سید اکبر و ارجمندی زهرا ، «تأثیر آموزش مهارت‌های اجتماعی بر رفتار سازگارانه کودکان عقب‌مانده ذهنی خفیف»، اندیشه و رفتار، 33، 27 _ 34، 1382.
5. بیداروند مختار و احدی فاطمه ، «برنامه توسعه هزاره سوم و پیشگیری علمی و فقهی از جرم، الزاماتی تفکیک‌ناپذیر»، فقه و مبانی حقوق اسلامی، 17، 49 _ 74، 1392.
6. حاجی‌ده‌آبادی، محمدعلی و حائری، سید احسان، «بررسی هزینه‌های جرم با نگرشی اسلامی»، حقوق اسلامی، ش24، 33 _ 60، 1389.
7. حسین‌خانزاده فیروزجاه عباسعلی و پرند اکرم ، «تهیه پرسشنامه ارزیابی اختلالات رفتاری دانش‌آموزان پسر عقب‌مانده ذهنی خفیف دوره راهنمایی»، 3: 3، 121 _ 137، 1386.
8. خوش‌اندام محمد و میرقادری جلیل ، «جرم و کم‌توانی ذهنی»، تعلیم و تربیت استثنائی، 60، 7 _ 16، 1385.
9. دهدارزاده فاطمه، میرمحمدصادقی حسین، آشوری محمد و مهدوی‌ثابت، محمدعلی ، «جرایم افراد عقب‌مانده ذهنی؛ علل ارتکاب و عوامل پیشگیری از دیدگاه افسران پلیس، وکلا و قضات»، حقوق پزشکی، 49، 149 _ 165، 1398.

• دهدارزاده فاطمه، میرمحمدصادقی حسین، مهدوی‌ثابت محمدعلی و آشوری محمد ، «مسئولیت کیفری بزهکاران عقب‌مانده ذهنی در حقوق کیفری ایران و انگلستان»، فصلنامه پژوهش‌های سیاسی و بین‌المللی، 32، 149 _ 167، 1396.
• سالاری امیرحمزه و بیگ‌زاده زهرا ، «بررسی ظرافت‌های بلاغی تربیتی آیه 32 سوره مائده در پیشگیری از وقوع جرم قتل عمد»، مطالعات قرآنی، 26، 55 _ 74، 1395.
• علم‌الهدی، جمیله، قاسم‌زاده، عاتکه و مهاجر دارابی، هاجر ، «استعداد به‌مثابه یکی از عوامل رشد در قرآن از منظر علامه طباطبائی و صدرالمتالهین، آموزه‌های قرآن»، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، س 16، ش30، 1398.
• علیزاده حمید ، «تغییر اصطلاح‌شناسی عقب‌ماندگی ذهنی به کم‌توانی ذهنی»، کودکان استثنایی، 8: 2، 127 _ 140، 1387.
• کربلایی فاطمه‌صغری، افروز غلامعلی و رقیبی مهوش ، «بررسی ویژگی‌های زیستی، شخصیتی و بهره هوشی در نوجوانان بزهکار استان سیستان و بلوچستان»، پژوهش در نظام‌های آموزشی، 33، 210 _ 239، 1395.
• مشکانی محمد، موسی‌زاده حسن و کریمی‌راد صنمبر ، «مقایسه تحلیلی ظرفیت هوش کلی، کلامی، عملکردی، خرده‌مقیاس‌های آن و پیشرفت تحصیلی در نوجوانان بزهکار و غیر بزهکار»، اصول بهداشت روانی، 19: ویژه‌نامه 3، 52 _ 147، 1396.
• معظمی شهلا و دادگر آناهیتا، «مقایسه اختلال سلوک و بزهکاری در دختران نوجوان مناطق 5 و 13 شهر تهران با رویکرد پیشگیری از جرم»، رهیافت پیشگیری از جرم، 4: 2، 13 _ 36، 1398.
• منتظری صالح و ابراهیمی سعید ، «نفی شرطیت احتمال تأثیر در امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر»، پژوهش‌های فقه و حقوق اسلامی، 45، 137 _ 160، 1395.
• میرخلیلی سیدمحمود ، «پیشگیری وضعی از نگاه آموزه‌های اسلام»، فقه و حقوق، شماره 1، 59 _ 74، 1383.

19. میرخلیلی سیدمحمود ، «سد ذرائع و پیشگیری از بزهکاری در آموزه‌های اسلامی»، حقوق اسلامی، 31، 96 _ 125، 1390.

• وزارت آموزش و پرورش ، «تعریف دانش‌آموزان با نیازهای ویژه»، رشد فناوری آموزشی، 35: 4، 18 _ 19، 1398.

کنفرانس

1. شفایی، زهرا، گلدوزیان، ایرج و امام هادی محمدعلی ، «اختلال روانی عامل بزهکاری و بزه‌دیدگی دختران نوجوان بزهکار و غیر بزهکار شهر تهران و رابطه بیماری صرع و عقب‌ماندگی ذهنی با جرم در آنان»، کنفرانس ملی اندیشه‌های نوین و خلاق در مدیریت، حسابداری، مطالعات حقوقی و اجتماعی،
2. وحید، ویدا ، «قصه‌درمانی و مهارت‌های اجتماعی در کودکان کم‌توان ذهنی آموزش‌پذیر»، مجموعه مقالات ششمین کنگره انجمن روان‌شناسی ایران روان‌شناسی معاصر (ویژه‌نامه 12)، 1884 _ 1851، 1396.

پایان‌نامه

حسینی، سّید محمّدرضا ، «تأثیر اختلالات روانی بر مسئولیت کیفری از دیدگاه فقه اهل‌بیت؟عهم؟ با تأکید بر عقب‌ماندگی ذهنی، دلیریوم، دمانس، اسکیزوفرنی و سایر اختلالات روان پریشی»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد فقه، جامعة المصطفی؟ص؟ العالمیه، 1395.

هاشم‌زاده، شورجه رضا ی، «مبانی جرم‌شناسی در فقه و حقوق موضوعه»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشکده الهیات دانشگاه پیام نور استان خراسان رضوی، 1377.

برخط:

• فدایی، فربد 1377، «رابطه ارتکاب بزه با عقب‌ماندگی ذهنی»، قوانین، 24، تاریخ رؤیت: 25/6/1400: https: //b2n.ir/e43809
• مکارم‌شیرازی، ناصر ،بی‌تا، تاریخ رویت: 28/8/1400: https: //b2n.ir/q63378