اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,516
تعداد مقالات11,530
تعداد مشاهده مقاله4,266,269
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,407,151
ریاحی‌مهر, باقر, شیرافکن, حسین. (1400). نقد شبهات قرآنی مستشرقان در حوزه قرائات. مطالعات فلسفی کلامی, 9(17), 180-207. doi: 10.22034/qer.2022.6537
باقر ریاحی‌مهر; حسین شیرافکن. "نقد شبهات قرآنی مستشرقان در حوزه قرائات". مطالعات فلسفی کلامی, 9, 17, 1400, 180-207. doi: 10.22034/qer.2022.6537
ریاحی‌مهر, باقر, شیرافکن, حسین. (1400). 'نقد شبهات قرآنی مستشرقان در حوزه قرائات', مطالعات فلسفی کلامی, 9(17), pp. 180-207. doi: 10.22034/qer.2022.6537
ریاحی‌مهر, باقر, شیرافکن, حسین. نقد شبهات قرآنی مستشرقان در حوزه قرائات. مطالعات فلسفی کلامی, 1400; 9(17): 180-207. doi: 10.22034/qer.2022.6537

نقد شبهات قرآنی مستشرقان در حوزه قرائات

مطالعات قرائت قرآن
دوره 9، شماره 17، اسفند 1400، صفحه 180-207    اصل مقاله (12.27 M)
نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/qer.2022.6537
نویسندگان
باقر ریاحی‌مهر* 1؛ حسین شیرافکن2
1دانش آموخته دکتری قرآن و مستشرقان جامعه المصطفی العالمیه
2استادیار و عضو هیات علمی جامعة المصطفى
چکیده
علم قرائت یکی از علوم قرآنی است که نقش بسزایی در فهم قرآن دارد و اختلاف در قرائات، مؤثر در دریافت معانی مختلفی از قرآن خواهد بود. با توجه به اهمیت و ارتباط موضوع اختلاف قرائات با تغییر و تحریف الفاظ قرآن مستشرقان به تحقیق و طرح شبهات در این زمینه پرداخته­اند. نوشتار حاضر با بهره جستن از روش توصیفی ـ تحلیلی و با رویکرد انتقادی به بررسی شبهات مستشرقان مشهور ازجمله: نولدکه (1930م)، ریچارد بل(1876م) و آرتور جفری (1982م) در حوزه قرائات، به تحلیل و نقد آن می­پردازد. به نظر می‌رسد، آنچه پایه و اساس فکری این دسته از مستشرقان را شکل می‌دهد، در وجه اول، عنادورزی دیرینه‌ی غرب نسبت به مسلمانان است که این مسئله در رویکرد قرآن‌پژوهی ایشان نیز به چشم می‌خورد و وجه دیگر، عدم توجه به اصول پژوهش است، و به‌روشنی می‌توان دریافت که هدف مستشرقان ازاین‌گونه پژوهش‌ها، شناخت اسلام و قرآن نبوده و نیست. پژوهش‌های مستشرقان در مسئله قرائات قرآن، چه از جهت روش تحقیق، عدم بررسی منابع امامیه و عدم آگاهی کامل از مسئله اختلاف در قرائات، ازجمله کاستی‌ها و نواقص غیرقابل‌قبول مستشرقان است. پژوهشگران امامیه، برخلاف مستشرقان، هرگز به مسئله تحریف قرآن به نفع مذهب تشیع نپرداخته‌اند و مدعای این مسئله، پذیرش مسلم و قطعی مصحف عثمانی از ابتدای شکل‌گیری تا به امروز است. مقام معظم رهبری، تأکید خاص و ویژه‌ای بر نحوه قرائت تخصصی قرآن کریم دارند و در بیانات مختلف، ریزبینی ایشان به‌روشنی مشاهده می‌گردد. ایشان قرائت صحیح را مقدمه‌ای برای فهم و به دست آوری معرفت قرآنی بیان می‌کنند و در مورد نحوه قرائت قرآن کریم، به مسائلی همچون: تکرار آیات و کلمات، نحوه قطع و وصل اداء کلمات و «نَفَس کوتاه و بلند» پرداخته و آن را برای قاریان قرآن شرح داده‌اند و بر لزوم قرائت صحیح و مقدمات قرائت تأکید نموده‌اند.
کلیدواژه‌ها
شبهات قرآنی؛ اختلاف قرائات؛ مقام معظم رهبری؛ تئودور نولدکه؛ ریچارد بل؛ آرتور جفری
مراجع
  1. قرآن، ترجمه محمدعلی رضایی اصفهانی و جمعی از اساتید جامعة المصطفی، نشردارالذکر، قم: چاپ دوم، 1384ش.
  2. ابن‌جزری، شمس الدین، منجد المقرئین، قاهره، مکتب القدسی، 1368.
  3. ابن‌منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، چ اول، بیروت: مؤسسة تاریخ العربی، 1416ق.
  4. اسکندرلو، محمد جواد، بررسی رویکرد مستشرقان درباره «سبعه احرف»، مصطفی احمدی‌فر، مجله قرآن پژوهی خاورشناسان، سال5، شماره ۹، ۱۳۸۹.
  5. باربور، ایان، علم و دین، ترجمه بهاء الدین خرمشاهی، مرکز نشر دانشگاهی، چاپ نهم، 1394.
  6. بل، ریچارد، درآمدی بر تاریخ قرآن، بازنگری: ویلیام مونتگمری وات، مترجم: بهاءالدین خرمشاهی، تهران، مرکز ترجمه قرآن به زبانهای خارجی، 1382ش.
  7. بلاغبی محمد جواد، آلاء الرحمان فی تفسیر القرآن، دارالاحیاء التراث العربی، بیروت، بی‌تا.
  8. عاملی جُبَعی، زین الدین‌، (شهید ثانی)، منیته المرید، نشر مکتب الاعلام الاسلامی، بیروت، 1409.
  9. جزری، ابن اثیر، مبارک بن محمد، النهایة فی غریب الحدیث و الأثر، چ اول، قم، مؤسسه مطبوعاتی اسماعیلیان، بی‌تا.
  10. جفری، آرتور، Materials for the history of the text of the Quran، لیدن، J. Brill، 1937م.
  11. جفری، آرتور، مقدمة المصاحف لابن ابی داود، مترجم: عبدالحسین هوشمند، دانشگاه تهران، 1374.
  12. حسینی، سید حسن، دیدگاه‌های نولدکه در مورد رسم‌الخط و قرائت قرآن و نقد آن، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته علوم قرآن و حدیث، جامعة المصطفی العالمیة، 1387.
  13. حمزة، فتح‌الله، المواهب الفتحیة فی علوم اللغة العربیه، قاهره، نشر الامیریه، 1313ق.
  14. الدمیاطی، شهاب الدین، اتحاف فضلاء البشر، دار الکتب العلمیه، لبنان، 1427.
  15. راغب اصفهانی حسین بن محمد. مفردات، انتشارات دارالمعرفه، چاپ دوم، بیروت، 1404.
  16. زرقانی، محمّد بن عبدالباقی، جلد: 4، ملتبة الثقافة الدینیّة، قاهره، مصر: 1424.
  17. زرکشی، محمد بن عبدالله، البرهان فی علوم القرآن، تحقیق محمد ابوالفضل ابراهیم، مطبعه داراحیاء الکتب العربیه، بیروت: 1376.
  18. زمانی، محمدحسن، قرآن و مستشرقان، بوستان کتاب، قم: ۱۳۹۵.
  19. زمخشری، محمود «الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل»، چ 3، دار الکتاب العربی، بیروت: ‌1407ق
  20. سالم الحاج، نقد الخطاب الاستشراقی الظاهره الاستشراقیه و اثرها فی الدراسات الاسلامیه، نشر الاستشراق، بیروت: 2010م
  21. سالم عبدالعال، اسماعیل، المستشرقون و القرآن، عربستان: رابطة العالم الاسلامی، 1410ق.
  22. سیوطی، جلال الدین، الإتقان فی علوم القران، تحقیق: سعید المندوب، دارالفکر، بیروت: 1416ق.
  23. شاهین، عبدالصبور، تاریخ القرآن، نهضة مصر للطباعة و النشر و التوزیع، مصر: 2005م
  24. صاری، عبدالله اسماعیل، مقدمتان فی علوم القرآن، نشر دکتر آرتور جفری، قاهره: 1392.
  25. طباطبایی، سیدمحمدحسین، المیزان فی­تفسیرالقرآن، دفتر انتشارات اسلامی جامعة مدرسین حوزه علمیه قم، قم: 1417ق.
  26. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان، دارالمعرفه، بیروت: ۱۴۰۶.
  27. عبدالغنی القاضی، عبدالفتاح، القرائات فی نظر المستشرقین و الملحدین، مدینه:‌ مکتبة الدار، بی‌تا.
  28. عبدالله دراز، محمد، مدخل الی القرآن الکریم، مترجم به عربی: محمد عبدالعظیم علی، مرکز دراسات الموحدة العربیة، بیروت: چاپ دوم، 2006م.
  29. عبدالمرضی عامر، رجب، الرؤیة الاستشراقیة لاحرف السبعة و القرائات السبع، نشست استشراقی، ریاض: 2006م.
  30. علی­الصغیر، محمد حسین، خاورشناسان و پژوهش­های قرآن، ترجمه: صادق شریعت، نشر امیر، قم: 1372ش.
  31. فراهانی، فاخره، نقد و بررسی آرای مستشرقان پیرامون اختلاف قرائات قرآن کریم، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته علوم قرآنی، دانشگاه جامع علوم و معارف قرآن کریم، 1389.
  32. فراهیدی، خلیل بن احمد ، کتاب العین، نشر هجرت، قم: چاپ دوم، 1409ق.
  33. فضلی، عبدالهادی، مقدمه‌ای بر تاریخ قرائات قرآن کریم، ترجمه: سید محمدباقر حجتی، انتشارات مصلح، قم: 1378.
  34. قرطبی، محمدبن احمد، الجامع لأحکام القرآن (تفسیر قرطبی)، ناصر خسرو، تهران: ۱۳۶۴ش.
  35. معرفت، محمدهادی، تلخیص التمهید، دارالمیزان، بیروت: 1412.
  36. نولدکه، تئودور، تاریخ القرآن، مترجم: جورج تامر، دارنشر، جورج المر، نیویورک: بی‌تا.
  37. پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری، farsi.khamenei.ir
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 545
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 416


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب