اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات116
تعداد شماره‌ها1,503
تعداد مقالات11,452
تعداد مشاهده مقاله4,160,177
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,327,158
نبی‌نیا, محمد خالد. (1405). نظریۀ نوسازی در اندیشۀ اسلامی و احیای جمعی؛ مطالعه‌ای از منظر فلسفه دین و فقه. مطالعات فلسفی کلامی, 20(53), 207-237. doi: 10.22034/fvh.2026.22995.2250
محمد خالد نبی‌نیا. "نظریۀ نوسازی در اندیشۀ اسلامی و احیای جمعی؛ مطالعه‌ای از منظر فلسفه دین و فقه". مطالعات فلسفی کلامی, 20, 53, 1405, 207-237. doi: 10.22034/fvh.2026.22995.2250
نبی‌نیا, محمد خالد. (1405). 'نظریۀ نوسازی در اندیشۀ اسلامی و احیای جمعی؛ مطالعه‌ای از منظر فلسفه دین و فقه', مطالعات فلسفی کلامی, 20(53), pp. 207-237. doi: 10.22034/fvh.2026.22995.2250
نبی‌نیا, محمد خالد. نظریۀ نوسازی در اندیشۀ اسلامی و احیای جمعی؛ مطالعه‌ای از منظر فلسفه دین و فقه. مطالعات فلسفی کلامی, 1405; 20(53): 207-237. doi: 10.22034/fvh.2026.22995.2250

نظریۀ نوسازی در اندیشۀ اسلامی و احیای جمعی؛ مطالعه‌ای از منظر فلسفه دین و فقه

مطالعات فقه اسلامی و مبانی حقوق
مقاله 9، دوره 20، شماره 53، شهریور 1405، صفحه 207-237    اصل مقاله (1.48 M)
نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/fvh.2026.22995.2250
نویسنده
محمد خالد نبی‌نیا*
استادیار، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.
چکیده
نظریۀ نوسازی در اسلام بر این اصل استوار است که دین باید در هر عصر پاسخ‌گوی مسائل فردی و اجتماعی باشد؛ امری که در پرتو چالش‌های کنونی جهان اسلام، ضرورتی انکار‌ناپذیر است. بااین‌حال، مطالعات موجود عمدتاً با رویکرد تاریخی به جریان‌های «تجدید» پرداخته و کمتر به بازاندیشی جامعِ نسبتِ دین با عرصه‌های نوین زندگی توجه داشته‌اند. پرسش مهمی که کمتر مورد توجه قرار گرفته، این است که نوسازی در اسلام بر چه مبانی عقلانی و معرفتی استوار است و چگونه می‌توان با تکیه بر مفهوم «احیا»، چارچوبی مشروع و مستمر برای نوسازی درونی سنت اسلامی ارائه داد؟ پژوهش حاضر، با رویکرد میان‌رشته‌ای در فلسفۀ دین و فقه اسلامی و تمرکز بر ضرورت، مشروعیت، امکان، قلمرو و صورت‌های نهادی نوسازی، می‌کوشد به این پرسش پاسخ دهد. روش تحقیق، نظری-تحلیلی با رویکرد مفهومی و داده‌های کتابخانه‌ای است که در آن، تحلیل اصطلاحات در کنار شواهد تاریخی و استدلال‌های فلسفی برای تبیین موضوع به کار می‌رود. هدف پژوهش، تبیین مبانی عقلانی-دینی نوسازی در اسلام و دفاع نظری از امکان و ضرورت آن با تأکید بر مفهوم «احیا» است. یافته‌ها نشان می‌دهد که «احیا» ضمن امکان عملی، مشروعیت عقلانی و دینی داشته و بدون تغییر در اصول، ناظر بر بازاندیشی فهم دینی در عرصه‌های فردی، اجتماعی و نهادی است. بر این اساس، رویکرد «احیای جمعی» به‌مثابۀ فرایندی مدنی، میان‌رشته‌ای و آزاداندیشانه، ظرفیت ایجاد الگویی پایدار برای نوسازی تمدن اسلامی را دارد و به‌عنوان جایگزینی کارآمد در باز‌سازی آن پیشنهاد می‌شود.
کلیدواژه‌ها
نوسازی؛ احیا؛ تجدید؛ فلسفه؛ فقه
سایر فایل های مرتبط با مقاله
مراجع
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 137
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 31


سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب